بررسی عوامل موثر بر مازاد موجودی انبار شکر و راه‌های برون رفت از آن در ایران

نویسندگان

1 گروه اقتصاد کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

2 گروه اقتصاد کشاورزی، دانشگاه تهران، کرج، ایران

3 گروه اقتصاد کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

doi
10.22067/jead.2021.67449.1002
چکیده

به دلیل نقش و اهمیت شکر در مصرف روزانه خانوارها، هر ساله دولت‌ها مبادرت به ذخیره مقادیری شکر به عنوان ذخیره استراتژیک می‌نمایند. از این رو مدیریت و تنظیم موجودی انبار این محصول نقش اساسی در قدرت رقابت آن در بازارها، اصلاح توزیع زمانی و مکانی محصولات و نهاده‌ها تولید در زیربخش­های اقتصادی را ایفا می کند. در سال­های اخیرمازاد عرضه شکر در انبارها و در برخی موارد استثنایی کمبود در موجودی انبار را داشته‌ایم. با توجه به این­که افزایش تولید شکر سبب تحمیل هزینه به کارخانجات تولیدکننده شکر می­شود، عدم فروش قسمتی از محصول به منزله افزایش هزینه­های آن­ها خواهد بود، لذا هدف از این مطالعه بررسی عوامل موثر بر مازاد موجودی شکر و راه‌های برون رفت از آن در ایران می‌باشد. نتایج مطالعه نشان داد، قیمت چغندرقند به عنوان نهاده و قیمت شکر به عنوان قیمت محصول نقش تعیین کننده را در مازاد موجودی انبار بازی نمی‌کنند. بنابراین مازاد موجودی انبار نه می­تواند نتیجه­ی سیاست­های قیمتی باشد و نه از طریق سیاست­های قیمتی می­تواند حل شود. از این رو، به نظر می­رسد که دولت می­بایست به جای استفاده از سیاست­های قیمتی مربوط به قیمت شکر و قیمت چغندرقند، از سیاست­های دیگری نظیراصلاح زمان تصمیم در مورد واردات، حل تعارضات بین اهداف دولت، تامین ذخیرا استراتژیک از تولیدات داخل و حذف تدریجی واردات، حمایت از کارخانجات برای نوسازی و بهسازی تجهیزات و حمایت از تولیدکنندگان چغندرقند برای تولید محصول ارزانتر استفاده نماید.