فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

سوگند و قسامه از ادله اثبات دعاوی کیفری می‌باشند؛ در این مقاله تلاش شده به این مهم پرداخته شود که آیا می‌توان از سوگند و قسامه در اثبات دیات اعضا و منافع استفاده نمود؟ با بررسی مواد قانونی و مبانی فقهی و حقوقی مشخص می‌شود هرچند به‌ظاهر سوگند در امور مالی همچون دیه جنبه اثباتی دارد اما به نظر می‌رسد وجه اثباتی آن برخاسته از شهادت واحد است و سوگند در حقیقت برای تأکید بر شهادت است؛ بنابراین ماهیت شهادت به‌ضمیمه سوگند را باید شهادت یا دلیلی خاص دانست و نمی‌توان آن را سوگند تلقی نمود، چراکه سوگند جنبه تقویتی دارد؛ هدف اصلی مقاله حاضر اعتبار سنجی سوگند و قسامه در اثبات دیات اعضا و منافع می‌باشد. این نوشتار با شیوه توصیفی- تحلیلی و گردآوری اطلاعات به روش کتابخانه‌ای و با رهیافت تطبیقی به تبیین فقهی این مسأله می‌پردازد. یافته‌های پژوهش حاکی از آن است که در خصوص اختلاف در زوال و نقصان منافع زایل شده و درصورت فقدان ادله اثباتی، با قسامه درصورت وجود لوث، برحسب مورد در بعضی از منافع دیه و در بعضی منافع دیگر ارش ثابت می‌شود. طبق نظر مشهور فقها و رویه قانون‌گذاری آنچه در جراحات با قسامه ثابت می‌شود دیه اسـت نـه قصاص. ولی می‌توان گفت درصورتی‌که جنایت باعث قطع عضو شود، باوجود لوث و اجرای قسامه در اثبات جنایت، شاید بتوان به پشتوانه نظر برخی از فقها قصاص طرف را جاری نمود و تغییر در قانون مذکور را پیشنهاد داد.