تاثیر سدیم نیتروپروساید بر فیزیولوژی رشد گیاهچه آفتابگردان تحت تنش شوری

نویسندگان

1 استاد گروه زراعت دانشکده کشاورزی دانشگاه محقق اردبیلی

2 دکتری اکولوژی گیاهان زراعی دانشگاه محقق اردبیلی

3 دانشجوی کارشناسی ارشد علوم و تکنولوژی بذر دانشگاه محقق اردبیلی دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی

4 استاد گروه زراعت دانشکده کشاورزی دانشگاه محقق اردبیلی

doi
10.22124/jms.2024.8788
چکیده

به منظور بررسی تاثیر سدیم نیتروپروساید بر فیزیولوژی رشد گیاهچه آفتابگردان تحت تنش شوری، یک آزمایش فاکتوریل با طرح پایه کاملاً تصادفی در دانشگاه محقق اردبیلی در سال 1398 با سه تکرار اجرا گردید. تیمارها شامل سه سطح شوری  (صفر، 100 و 150 میلی‌مولار کلرید سدیم)، و سه سطح سدیم نیتروپروساید (صفر، 100 و 200 پی‌پی‌ام) بود. نتایج نشان داد که شوری سرعت جوانه‌زنی، درصد جوانه‌زنی، طول گیاهچه، وزن خشک گیاهچه، شاخص طولی و وزنی را کاهش داد، اما پرایمینگ با سدیم نیتروپروساید این صفات را بهبود بخشید. درصد جوانه‌زنی، وزن خشک گیاهچه، شاخص طولی و وزنی گیاهچه در پیش‌تیمار با سدیم نیتروپروساید 200 پی‌پی‌ام و بدون شوری نسبت به شاهد به ترتیب 22، 57، 74 و70 درصد افزایش تشان دادند. فعالیت آنزیم‌های کاتالاز و پراکسیداز در پرایمینگ با سدیم نیتروپروساید 200 پی‌پی‌ام به ترتیب 5 و 7 درصد نسبت به شاهد بدون پرایمینگ افزایش یافت. هم‌چنین، شوری باعث کاهش محتوای کل پروتئین بذر شد به‌طوری که کم‌ترین آن (40/0 میلی‌گرم بر گرم وزن تر) در شوری150 میلی‌مولار مشاهده شد ولی پرایمینگ این صفت را افزایش داد و بیش‌ترین میزان آن (450/0 میلی‌گرم بر گرم وزن تر) در سدیم نیتروپروساید200 پی‌پی‌ام به‌دست آمد. در کل، پیش‌تیمار بذر با سطوح مختلف سدیم نیتروپروساید می‌تواند به‌عنوان بهبود‌دهنده رشد و کاهنده اثرات نامطلوب شوری در گیاه آفتابگردان مطرح باشد.