ارزیابی بهبود جوانهزنی بذر سانهمپ (Crotalaria juncea) با نانوذرات دیاکسید تیتانیوم (TiO2) در تنش شوری
نویسندگان
1 دانش آموخته دکتری، فیزیولوژی گیاهان زراعی، گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
2 استاد، فیزیولوژی گیاهان زراعی، گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
doi
10.22124/jms.2024.8039چکیده
شوری یکی از تنشهای محدودکننده تولید محصولات کشاورزی است. پتانسیل بالای سانهمپ (Crotalaria juncea) به عنوان گیاهی گرمسیری و نیمهگرمسیری و کاربردهای بسیار آن در علم و صنعت سبب بررسی پتانسیل جوانهزنی آن در شرایط شوری و بررسی بهبود جوانهزنی آن با نانوذرات دیاکسید تیتانیوم شد. آزمایشی در سال 1402 در دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه محقق اردبیلی بهصورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار اجرا شد. تیمارهای آزمایشی شامل پرایمینگ بذر با نانوذرات دیاکسید تیتانیوم (صفر، 5/0 و یک میلیمولار) و سطوح تنش شوری (صفر، 4/0-، 8/0- و 2/1- مگاپاسگال) با استفاده از نمک سدیمکلراید بود. نتایج نشان داد که پتانسیلهای اسمزی 4/0، 8/0- و 2/1- مگاپاسگال سبب کاهش درصد جوانهزنی (56/10، 49/20 و 26/31 درصد)، طول ریشهچه (00/68، 52/88 و 24/91 درصد) و طول ساقهچه (92/46، 59/82 و 87/89 درصد) گردید. نانوپرایمینگ بذر در غلظت یک میلیمولار سبب افزایش طول ریشهچه (40/25 درصد) و طول ساقهچه (87/24 درصد) در مقایسه با عدم پرایمینگ شد. همچنین نانوپرایمینگ سبب افزایش 92/15، 18/10 و 35/1 درصدی فعالیت آنزیم کاتالاز و 81/17، 26/6 و 40/8 درصدی محتوی پرولین در پتانسیلهای اسمزی 4/0-، 8/0- و 2/1- مگاپاسگال شد. نانوپرایمینگ در غلظت یک میلیمولار سبب کاهش 92/30، 59/41 و 74/36 درصدی پراکسیداسیون لیپیدی در پتانسیلهای اسمزی 4/0-، 8/0- و 2/1- مگاپاسگال شد. نتایج این مطالعه علاوه بر گزارش توان جوانهزنی بذر سانهمپ در تنش شوری 2/1- مگاپاسگال بر بهبود جوانهزنی و سایر مؤلفههای رشدی وابسته به آن با استفاده از پرایمینگ بذر با نانوذرات دیاکسید تیتانیوم در غلظت یک میلیمولار تاکید میکند.