کاهش اثرات تنش خشکی بر ویژگیهای جوانهزنی و رشد اولیه گیاه انزروت (Astragalus fasciculifolius Bioss.) از طریق پرایمینگ بذر
نویسندگان
1 استادیار، گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، مجتمع آموزش عالی سراوان، سراوان، ایران
2 استادیار، گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، مجتمع آموزش عالی سراوان، سراوان، ایران
doi
10.22124/jms.2023.7609چکیده
گیاه انزروت یکی از گیاهان مهم دارویی در مناطق سیستان و بلوچستان میباشد و جوانهزنی این گیاه در این منطقه بهدلیل حساسیت این گیاه در مرحله جوانهزنی به خشکی با چالش روبرو است. این پژوهش در آزمایشگاه در قالب طرح کاملاً تصادفی در سه تکرار با آرایش فاکتوریل در سال 1402 اجرا گردید. تیمارهای آزمایش شامل چهار سطح پتانسیل اسمزی (آب مقطر، 2-، 4- و 6- بار) و هشت تیمار پرایمینگ بذر شامل هیدروپرایمینگ، عدم پرایمینگ، پرایمینگ با جیبرلین، سالیسیلیک اسید، نیترات پتاسیم، سولفات روی، هیومیک اسید و نانوذره دیاکسید سیلیسیم بودند. نتایج نشان داد که کاهش پتانسیل اسمزی سبب کاهش طول و وزن گیاهچه، بنیه بذر، درصد و سرعت جوانهزنی و فعالیت آنزیم آلفاآمیلاز گردید. پرایمینگ بذر، اثرات منفی تنش را بر روی این صفات کاهش داد و سبب بهبود این خصوصیات شد. در بین تیمارهای پرایمینگ بذر، جیبرلین و سولفات روی، بهترین اثربخشی را در بهبود خصوصیات جوانهزنی و رشد اولیه گیاه در شرایط عدم تنش (پتانسیل اسمزی صفر بار) و تنش شدید (پتانسیل اسمزی 6- بار) داشتند. در شرایط تنش خفیف (پتانسیل اسمزی 2- بار)، پیشتیمار بذور با نانوذره دیاکسید سیلیسیم و هیدروپرایمینگ، اثربخشی بهتری در بهبود صفات مورد مطالعه داشتند. از اینرو، به نظر میرسد که میتوان تیمار پرایمینگ بذور انزروت با این ترکیبات را برای بهبود صفات جوانهزنی و رشد اولیه این گیاه توصیه نمود.