اثر پرایمینگ با مواد ارگانیک بر جوانهزنی و فعالیت برخی آنزیمهای گیاهچه زیره سبز (Cuminum cyminum L.) تحت تنش خشکی
نویسندگان
1 دانشیار گروه زراعت و اصلاح نباتات، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران
2 دانشجوی دکتری گروه زراعت و اصلاح نباتات، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران
3 استاد گروه زراعت و اصلاح نباتات، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران
doi
10.22124/jms.2023.6881چکیده
تنش خشکی موجب کاهش جوانهزنی و رشد گیاهان میشود و ارائه راهکارهایی از قبیل پرایمینگ بذور برای افزایش یکنواختی جوانهزنی و رشد گیاهان و مقابله با تنش خشکی بسیار حائز اهمیت است. بدین منظور آزمایشی بهصورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی در سه تکرار در بذر زیره سبز اجرا شد. تیمارها شامل: پنج سطح پرایمینگ (کیتوزان (ppm 100)، اسید هیومیک (5/1 درصد)، ورمیکمپوست، آب مقطر و شاهد (بدون پرایم)) و چهار سطح تنش خشکی (صفر، 3/0-، 6/0-، 9/0- مگاپاسکال) بود. نتایج نشان داد که تنش خشکی موجب کاهش درصد جوانهزنی، رشد و کیفیت گیاهچههای زیره سبز در شرایط بدون پرایم شد و با افزایش شدت تنش خشکی، رشد گیاهچهها کاهش یافت. پرایمینگ کیتوزان، اسید هیومیک و ورمیکمپوست در افزایش ویژگیهای جوانهزنی و همچنین مقابله با تنش خشکی، موثرتر از پرایمینگ آب مقطر (هیدروپرایمینگ) عمل کردند و اثرات منفی حاصل از تنش خشکی را کاهش دادند، همچنین پرایمینگ بذر با تیمارهای فوق روند کاهشی در محتوای پرولین و فعالیت آنزیم آسکوربات پراکسیداز بذر را در پی داشت و موجب افزایش فعالیت آنزیمهای آلفا آمیلاز و کاتالاز شد. پرایمینگ کیتوزان بهمقدار (02/44 درصد)، اسید هیومیک (08/42 درصد)، ورمیکمپوست (04/44 درصد)، سبب افزایش جوانهزنی بذر زیره سبز نسبت به شاهد (بدون پرایم و بدون تنش خشکی) شدند.