اثر پرایمینگ و تاریخ کاشت بر برخی ویژگیهای مورفولوژیک، عملکرد و اجزای عملکرد قند در چغندر قند (Beta vulgaris L.)
نویسندگان
1 استادیار گروه زراعت و اصلاح نباتات، واحد مهاباد، دانشگاه آزاد اسلامی، مهاباد، ایران
2 دانشجوی کارشناسی ارشد گروه زراعت و اصلاح نباتات، واحد مهاباد، دانشگاه آزاد اسلامی، مهاباد، ایران
3 بخش تحقیقات چغندرقند، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی همدان، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی، همدان، ایران
doi
10.22124/jms.2023.6167چکیده
بهمنظور بررسی تأثیر زمان کاشت و نوع پرایمینگ بذر بر برخی خصوصیات مورفولوژیک، عملکرد قند و اجزای عملکرد قند در چغندرقند، آزمایشی در سال زراعی 1399 در مزرعه کشاورزی واقع در شهرستان مهاباد اجرا شد. آزمایش بهصورت کرتهای خردشده در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با چهار تکرار بود. سه زمان کاشت (15 اسفند، 15 فروردین و 15اردیبهشت) در کرتهای اصلی و نوع پرایمینگ (اسید سالیسیلیک، هیدروپرایمینگ، کیتوسان و شاهد (عدم پرایمینگ)) در کرتهای فرعی قرار گرفتند. صفات رنگیزههای فتوسنتزی، محتوی آب نسبی برگ، درصد قند ناخالص، درصد قند خالص، عملکرد ریشه، عملکرد قند ناخالص و عملکرد قند خالص اندازهگیری شدند. نتایج نشان داد بالاترین محتوای کلروفیل a، کلروفیل b و کارتنوئید به زمان کاشت 15 اسفند اختصاص یافت، همچنین پرایمینگ با اسید سالیسیلیک و هیدروپرایمینگ بالاترین محتوای کلروفیل a، کلروفیل b و کارتنوئید را به خود اختصاص دادند. بالاترین محتوی آب نسبی برگ (50/75 درصد) و عملکرد ریشه (1/60 تن در هکتار)، عیار قند (49/19)، درصد قند خالص (02/15)، عملکرد قند خالص (91/10 تن در هکتار) و عملکرد قند ناخالص (31/8 تن در هکتار) به زمان کاشت 15 فروردین و پرایمینگ با اسید سالیسیک اختصاص داشت. نتایج همچنین نشان داد که پرایمینگ با اسید سالیسیلیک و هیدروپرایمینگ در کلیه زمانهای کاشت عملکرد قند خالص را در مقایسه با تیمار شاهد افزایش داده و اثر نامناسب تأخیر در زمان کاشت را بر عملکرد قند خالص تعدیل نمود.