ارزیابی شاخصهای جوانهزنی و فعالیت آنزیم آلفاآمیلاز چهار گونه چمن گرمسیری در واکنش به تنشهای خشکی و شوری
نویسندگان
1 دانشیار، گروه علوم و مهندسی باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان
doi
10.22124/jms.2023.6170چکیده
پایداری فضاهای سبز بهویژه در مناطق خشک و گرمسیری با محدودیت منابع آبی، ایجاب میکند که از گیاهان مناسب و سازگار با شرایط اقلیمی این مناطق استفاده شود. بنابراین، مطالعه در خصوص گونههای متحمل به تنش شوری و خشکی جهت احداث فضاهای سبز با رویکرد استفاده بهینه از منابع آب و افزایش بهرهوری آن، مطالعه در خصوص گیاهان متحمل به تنش خشکی و شوری حائز اهمیت است. این آزمایش بهمنظور بررسی اثرات تنش شوری و خشکی بر جوانهزنی چهار گونه چمن انجام شد. بهمنظور بررسی اثرات تنش خشکی (صفر، 2-، 4-، 8- و 16- بار) و شوری (صفر، 2، 4، 8 و 16 دسیزیمنس بر متر) بر چهار گونه چمن گرمسیری (Buchloe dactyloides، Cynodon dactylon، Zoysia japonica و Paspalum vaginatom) دو آزمایش جداگانه در قالب طرح کاملاً تصادفی در چهار تکرار، در آزمایشگاه فیزیولوژی گیاهان باغی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان در سال 1399 طراحی و انجام شد. نتایج نشان داد که در شرایط بدون تنش و تنش متوسط شوری و خشکی بین چهار گونه چمن گرمسیری مورد بررسی تفاوتی از نظر ویژگیهای بررسیشده وجود نداشت، در صورتیکه در تنشهای شدید شوری و خشکی گونه P. vaginatom نسبت به سه گونه دیگر برتری داشت. بهگونهای که بیشترین سرعت جوانهزنی با میانگین 8/3 و 6/4 عدد در روز در شدیدترین سطح خشکی و شوری مربوط به گونه P. vaginatom بود. همچنین در تنش شوری و خشکی شدید گونه B. dactyloides کمترین درصد وسرعت جوانهزنی، کمترین رشد ریشهچه و ساقهچه را دارا بود. بررسی میزان فعالیت آنزیم آلفا آمیلاز در بین گونههای مختلف و تنش شوری و خشکی، نشان داد که بیشترین فعالیت این آنزیم در تمامی گونهها در سطح شاهد (بدون اعمال تنش) مشاهده شد. فعالیت آنزیم آلفاآمیلاز در گونه B. dactyloides در تمامی سطوح نسبت به سایر گونهها کمتر بود. همچنین در سطوح شدید تنش گونهیP. vaginatum فعالیت بالاتری از آنزیم آلفاآمیلاز را نشان داد. بنابراین شانس بیشتری جهت استقرار گیاه و شروع بهرهبرداری از امکانات محیط در شرایط تنش خشکی و شوری به آن خواهد بخشید.