توافقی شدن آیین دادرسی کیفری و تبیین ارتباط آن با مشارکتی شدن دادرسیهای جزایی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه حقوق کیفری و جرمشناسی، واحد نراق، دانشگاه آزاد اسلامی، نراق، ایران.
2 دانشیار، گروه حقوق، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران. (نویسنده مسؤول)
3 استادیار، گروه حقوق، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.
doi
10.22034/jccj.2023.397966.1268چکیده
«توافقی شدن» یا به تعبیر دیگر، «قراردادی شدن»، عنوانی است که به رویکردی جدید در مقابل عدالت کیفری سنتی اطلاق شده است. بر پایه این راهبرد جدید، نظام پاسخدهی به بزه و مرتکب آن، نه فقط بر اساس تصمیمگیری یکجانبه مقام قضایی بلکه از رهگذر توافق با مرتکب جرم، شکل گرفته و به اجرا در میآید. بر اساس سازوکار توافقی شدن، مقام قضایی در مواردی که قانون تعیین میکند، میتواند عدالت کیفری را از حالت سنتی و عمودی و یکسویه، بهصورت افقی و دوسویه به اجرا درآورد. راهبرد توافقی شدن دادرسی کیفری، میتواند دارای وجوه ارتباط قوی با مشارکتی شدن دادرسیهای جزایی محسوب شود. در نوشتار حاضر، ضمن تحلیل مفهوم توافقی شدن آیین دادرسی کیفری، وجوه ارتباط آن با مشارکتی شدن دادرسیهای کیفری، مورد بحث و بررسی قرار گرفته است. نتیجه حاصل از این مطالعه، گویای آن است که مداخله دادن جامعه مدنی در دادرسیهای کیفری که مبتنی بر توافقی شدن اجرا میشوند، میتواند احیای نظم مختل شده جامعه و بازپروری مجرم، جلوگیری از استبداد قضایی، تعدیل هزینههای دستگاه قضایی و ارتقا و تقویت مشروعیت نظام سیاسی و قضایی را به دنبال داشته باشد.
