جایگاه حقوقی قانونیبودن توسل به زور در حقوق بینالملل با تأکید بر قضیه صربستان و مونتهنگرو علیه فرانسه (رأی مورخ 15 دسامبر 2004 دیوان بینالمللی دادگستری)
نویسندگان
1 استادیار، دانشگاه جامع امام حسین (ع)، تهران، ایران. (نویسنده مسؤول)
2 گروه حقوق، واحد قشم، دانشگاه ازاد اسلامی، قشم، ایران.
3 استاد، گروه حقوق عمومی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
doi
10.22034/jccj.2023.410134.1332چکیده
اصل ممنوعیت توسل به زور در روابط بینالمللی، در تعیین میزان کارایی قضایی بینالمللی در فیصله اختلافات و تثبیت موقعیت قانون تأثیرگذار بوده است، زیرا اصل عدم توسل به زور یکی از اصول مسلم منشور بوده و جز در موارد استثنایی به کلی مردود است و از قواعد آمره بهشمار میآید. نوشتار حاضر با هدف جایگاه حقوقی قانونیبودن توسل به زور در حقوق بینالملل، با تأکید بر قضیه صربستان و مونتهنگرو علیه فرانسه (رأی مورخ 15 دسامبر 2004 دیوان بینالمللی دادگستری) به روش توصیفی ـ تحلیلی نگارش شده است. یافتههای پژوهش نشان میدهد: در نشستهای گوناگون دیوان بینالمللی دادگستری در زمینه قانونیبودن توسل به زور، مسائل مربوط به حضور قضات اختصاصی در هیأت قضات، در مرحله رسیدگی به ایرادات مقدماتی و احتمال تنظیم لایحه جوابیه متقابل از سوی طرفین و برخی مسائل دیگر، مورد بحث و بررسی قرار گرفت. در این نشست این تصمیم با اعتراضاتی روبهرو گشت، اما براساس کلیه دلایل و شواهد، دیوان نتیجه میگیرد که نمیتواند ادعاهای راجع به قانونیبودن توسل به زور را از فهرست خارج کند یا تصمیمی بگیرد که این دعاوی را در آستانه رسیدگی مختومه کند. دراینمرحله از رسیدگیها، دیوان باید بررسی مسأله صلاحیت خود را برای رسیدگی به قضیه ادامه دهد.
