اثر رقابت و سطوح مس بر وزن خشک گیاهچه و غلظت عناصر مس، فسفر، پتاسیم و منیزیم در لوبیا (Phaseolus vulgaris L.) و تاجخروس ریشهقرمز (Amaranthus retroflexus L.)
نویسندگان
1 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران
2 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران
3 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران
doi
10.22067/ijpr.v11i2.78036چکیده
به منظور درک کافی از میزان جذب عنصر مس و تجمع سایر عناصر توسط گیاه لوبیا و علفهرز تاجخروس در غلظتهای مختلف مس، آزمایشی به صورت آبکشت (هیدروپونیک)، در گلخانه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه بوعلی سینا در سال1395 اجرا شد. فاکتورهای آزمایش شامل غلظت مس در سه سطح 1، 25 و 50 میکرومولار سولفات مس (CuSO4) و مخلوط جایگزینی لوبیا (B) و تاجخروس (P) با نسبتهای 100درصد لوبیا+0درصد تاجخروس (1B: 0P)، 75درصد لوبیا+25درصد تاجخروس (0.75B: 0.25P)، 50درصد لوبیا+50درصد تاجخروس (0.5B: 0.5P)، 25درصد لوبیا+75درصد تاجخروس (0.25B: 0.75P) و 0درصد لوبیا+100درصد تاجخروس (0B: 1P) بود. نتایج نشان داد در غلظت 1 میکرومولار سولفات مس، غلظت پتاسیم در ریشه لوبیا با افزایش تعداد بوته تاجخروس در نسبت جایگزینی (0.25B: 0.75P) بهترتیب به میزان 7 درصد نسبت به کشت خالص لوبیا کاهش و در غلظت 25 و 50 میکرومولار سولفات مس بهترتیب به میزان10 و 15 درصد نسبت به کشت خالص لوبیا، افزایش نشان داد. در غلظت 25 میکرومولار سولفات مس، غلظت فسفر و منیزیم در ریشه لوبیا در نسبت جایگزینی 0.25B: 0.75P بهترتیب به میزان 17و 18درصد و در غلظت 50 میکرومولار، به میزان 21 و 26 درصد نسبت به کشت خالص لوبیا افزایش یافت. در شرایط فزونی مس، همجواری علفهرز تاجخروس با لوبیا سبب کاهش آلودگی لوبیا به مس و ایجاد تعادل در جذب عناصر ضروری گیاه لوبیا شد. جذب فلز مس توسط علفهرز تاجخروس، سبب بهبود رشد لوبیا تحت شرایط فزونی مس شد. بنابراین مدیریت اکولوژیکی گیاهان تجمعدهنده فلز مس نظیر تاجخروس ریشهقرمز در مقابل ریشهکنکردن این علفهرز، در مزارع لوبیای دارای آلودگی مس، راهکار مناسبی میباشد.