طراحی مدل کاهش ضایعات برنامه درسی در آموزش های فنی و حرفه ای

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری برنامه ریزی درسی دانشگاه تهران

2 استادیار گروه گروه روش ها و برنامه های آموزشی و درسی دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران ، تهران ، ایران

3 دانشیار گروه گروه روش ها و برنامه های آموزشی و درسی دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران ، تهران ، ایران

4 ااستادیار گروه گروه روش ها و برنامه های آموزشی و درسی دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران ، تهران ، ایران

doi
10.22059/japr.2017.67916
چکیده

برنامه درسی نامطلوب، زمینه پرورش افراد با صلاحیت‌های پایین را فراهم می‌آورد. این نتیجه را می‌توان در قالب مفهوم ضایعات برنامه درسی تبیین نمود. به عبارتی ضایعات برنامه درسی را می­ توان نتیجه اجرای نامطلوب یکی از مراحل طراحی، اجرا و ارزشیابی در برنامه درسی دانست که منجر به هدررفت سرمایه آموزش می­ شود. پژوهش حاضر با هدف ارائه مدل کاهش ضایعات برنامه درسی در آموزش ­های فنی و حرفه‌ای انجام شده است. بدین‌منظور مبتنی بر رویکرد پژوهش‌ کیفی و روش پدیدارشناسی توصیفی، داده‌های مورد نیاز گردآوری گردید. میدان پژوهش شامل تمامی متخصصان و خبرگان حوزه آموزش‌های فنی و حرفه‌ای و متخصصان حوزه برنامه‌ریزی درسی بود که به روش نمونه‌گیری هدفمند از نوع ملاکی، انتخاب شدند. داده‌ها با استفاده از مصاحبه‌ نیمه‌ساختارمند گردآوری گردید. گردآوری داده‌ها در بیست ‌و ‌یکمین مصاحبه به اشباع نظری داده‌ها منتج، و در همین مرحله مصاحبه‌ها متوقف گردید. تحلیل داده‌ها بر اساس دیدگاه آترائید و استرلینگ (2001) به روش تحلیل مضمون انجام شد. نتایج به شناسایی 147 مضمون پایه، 19 مضمون سازمان ­دهنده و 6 مضمون فراگیر شامل ماهیت غیرمنعطف، نیازسنجی معیوب، انقباض در روش، هزینه‌های بازگشت، نیروی انسانی ناکارآمد و محیط نامناسب یادگیری، منتج گردید.