تحلیل و پیشبینی اقلیم استان گیلان با استفاده از سری زمانی گاهشناسی درختی در مخاطرات تولید بذر گیاهان
نویسندگان
1 استاد، دانشکده جغرافیا، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران
2 دانشیار دانشکده جغرافیا دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران
3 دانشجوی دکتری آب و هواشناسی سینوپتیک دانشکده جغرافیا دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران
4 دانشیار دانشکده جغرافیا دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران
doi
10.22124/jms.2021.5217چکیده
آگاهی از چگونگی روند تغییر اقلیم، گرمایش جهان و پیشبینی این تغییرات در مقیاسهای مختلف، از مسائل بسیار مهمی است که مورد توجه دانشمندان حوزههای مختلف علوم قرار گرفته است. استان گیلان با شرایط اقلیمی و حاصلخیزی خوب اراضی از تولیدکنندههای مهم محصولات کشاورزی است. اقلیمشناسی درختی میتواند وقایع و رویدادهای گذشته آب هوایی را نشان دهد. اندازه قطری حلقههای رشد سالانه درختان سری زمانی را تشکیل میدهند. سری زمانی 202 (1396-1195) ساله از گاهشناسی درختان راش تهیه شد. در این تحقیق از سریهای زمانی و بهرهگیری از مدلسازی به روش باکس – جنکینز با تاکید بر مدلهای ARIMAاستفاده گردید. برای انتخاب بهترین مدل پیشبینی از معیار آزمون خطای باقیمانده استفاده شد. نتایج نشان داد که، سری زمانی با مدل ARIMA (1,1,1)بهترین برازش را داشته و بهعنوان مدلی مناسب برای پیشبینی تعیین و برای پیشبینی 10 سال آینده استفاده شد. نتایج نشاندهنده کاهش روند رشد حلقههای سالانه برای 10 سال آینده میباشد. عنصر اقلیمی بارش سالانه در ایستگاه منطقه مطالعاتی و ایستگاههای همجوار دارای روندی کاهشی و منفی، میانگین دماهای کمینه، متوسط و بیشینه افزایشی و برای فصل رویش گیاهان معنیدار بودند. تغییرات در عوامل اقلیمی میتواند علت کاهش رشد دوایر باشد و در صورت تداوم تهدیدی برای جنگلهای هیرکانی بوده و همچنین میتوانند محصولات باغی - زراعی استان و امنیت غذایی را نیز تحتالشعاع قرار داده و گواهی بر بروز تغییر اقلیم در استان گیلان باشد.