تأثیر پلیمر سوپرجاذب بر خصوصیات کمّی و کیفی لوبیا چشم‌بلبلی (L. Vigna unguiculata) در شرایط مدیریت کم‌آبیاری

نویسندگان

1 گروه زراعت، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران

2 گروه زراعت، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران

doi
10.22067/ijpr.v11i1.73423
چکیده

اجرای تکنیک‌های کم‌آبیاری به‌منظور بهره‌وری بیشتر از منابع آب راهکاری علمی به‌شمار می‌رود. لذا این آزمایش به‌منظور بررسی تأثیر پلیمر سوپرجاذب در شرایط کم‌‎آبیاری به روش جویچه‌ای یک‌درمیان بر صفات کمّی و کیفی لوبیا چشم‌بلبلی به‌صورت کرت‌های نواری در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار اجرا شد. عامل اول در سه سطح شامل آبیاری کامل جوی و پشته‌ها (شاهد)، آبیاری یک‌درمیان جوی و پشته‌ها به‌صورت ثابت و آبیاری یک‌درمیان جوی و پشته‌ها به‌صورت متغیر بود. عامل دوم شامل سه سطح پلیمر سوپرجاذب به‌صورت ‌عدم مصرف سوپرجاذب (شاهد)، 75‌کیلوگرم در هکتار و 150‌کیلوگرم در هکتار بود. نتایج نشان داد که تفاوت بین سطوح مختلف آبیاری از نظر تعداد غلاف در بوته، تعداد دانه در غلاف، وزن100دانه،‌ درصد پروتئین، عملکرد دانه، عملکرد بیولوژیک و شاخص برداشت در سطح احتمال یک‌درصد معنی‌دار بود. تأثیر سطوح مختلف سوپرجاذب در تمامی صفات مورد آزمایش در سطح احتمال یک‌درصد و بر پروتئین دانه در سطح پنج‌درصد معنی‌دار بود. اثر متقابل بین سطوح مختلف آبیاری و سوپرجاذب بر تعداد غلاف در بوته و شاخص برداشت در سطح احتمال پنج‌درصد معنی‌دار بود. بیشترین عملکرد دانه درشرایط آبیاری کامل جوی و پشته‌ها و مصرف 150‌کیلوگرم در هکتار سوپرجاذب به‌ترتیب با 4/2853 و 5/2314‌کیلوگرم در هکتار و کمترین عملکرد دانه در شرایط آبیاری یک‌درمیان جوی و پشته‌ها به‌صورت ثابت و ‌عدم مصرف سوپرجاذب به‌ترتیب با 2/1108 و 2/1453کیلوگرم در هکتار حاصل شد. بیشترین‌ درصد پروتئین در شرایط آبیاری یک‌درمیان جوی و پشته‌ها به‌صورت ثابت و عدم کاربرد سوپرجاذب به‌ترتیب با 19/28 و 58/27‌درصد و کمترین‌ درصد پروتئین در شرایط آبیاری کامل جوی و پشته‌ها و مصرف 150‌کیلوگرم در هکتار سوپرجاذب به‌ترتیب با 57/22 و 08/24‌درصد مشاهده شد. نتایج کلی آزمایش نشان داد که تأثیر مصرف سوپرجاذب در شرایط آبیاری کامل با افزایش مؤلفه‌های تولیدی و در شرایط کم‌‎آبیاری با کم‌کردن اثرات کمبود آب و بهبود آسیب‌های ناشی از آن توانست در جهت افزایش عملکرد کمی مؤثر واقع شود. این در حالی بود که با مصرف سوپرجاذب، عملکرد کیفی کاهش یافت.