بررسی تاثیر پرایمینگ بذر بر جوانهزنی و صفات مورفوفیزیولوژیک نشاءهای برنج رقم هاشمی(Oryza sativa L.cv. Hashemi) تحت رژیمهایمختلفرطوبتی
نویسندگان
1 دانشیار، گروه زیستشناسی، دانشکده علوم، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
2 استادیار گروه زیستشناسی، دانشکده علوم، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران
3 دانشجوی دکترای فیزیولوژی گیاهی، دانشکده علوم، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران
4 کارشناس ارشد فیزیولوژی گیاهی، دانشکده علوم، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
doi
10.22124/jms.2020.4641چکیده
دو آزمایش مستقل بهصورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی در پژوهشکده علوم گیاهی دانشگاه فردوسی مشهد انجام شد. در آزمایش اول سطوح رژیم رطوبتی شامل صفر، 2-، 4-، 6-، 8- و 10- بار بر جوانهزنی بذور برنج با سه سطح پیشتیمار شامل بدون پیشتیمار (شاهد)، هالوپرایمینگ با کلریدکلسیم و هیدروپرایمینگ مورد بررسی قرار گرفت. در آزمایش دوم بذرهای پیشتیمارشده مشابه آزمایش اول, در گلدانهای حاوی ماسه کشت و پنج رژیم رطوبتی شامل شاهد (ظرفیت زراعی), 20، 40، 60 و 80 درصد ظرفیت زراعی بر روی آنها اعمال شد. پس از 28 روز، برخی از صفات مورفوفیزیولوژیک اندازهگیری شد. نتایج آزمایش اول نشان داد که رژیمهای مختلف رطوبتی، صفات جوانهزنی را بهطور منفی تحت تاثیر قرار داد. پرایمینگ بذر سبب بهبود سرعت و درصد جوانهزنی بذر، وزن خشک ساقهچه و ریشهچه در برخی از رژیمهای رطوبتی شد. کاربرد هیدروپرایمینگ نتایج بهتری را نسبت به هالوپرایمینگ نشان داد. در آزمایش دوم سطوح پایین رطوبتی بهصورت معنیداری ارتفاع نشاء، وزن خشک بخش هوایی، سطح برگ، سطح و قطر ریشه، محتوای نسبی آب و شاخص پایداری غشا را کاهش داد. در این شرایط استفاده از پرایمینگ تاثیر مثبتی بر صفات فوق نداشت، ولی مقاومت روزنهای و میزان کلروفیل برگ را افزایش داد. نتایج این ازمایش نشان داد که هم در شرایط بدون تنش و هم در سطوح پایین رطوبتی،کاربرد پرایمینگ (بهخصوص هیدروپرایمینگ) تاثیر مثبت و معنیداری بر صفات مرتبط با جوانهزنی بذر برنج دارد.