ارزیابی رویش و بنیه گیاهچه سه جمعیت گونه آویشن دنایی (Thymus daenensis) تحت تأثیر روش‌های مختلف پرایمینگ در شرایط گلخانه

نویسندگان

1 استادیار، دانشگاه پیام نور واحد تهران شرق، تهران، ایران

2 استاد، دانشگاه پیام نور واحد تهران شرق، تهران، ایران

3 استاد موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

4 دانشیار، موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

5 دانشجوی کارشناسی ارشد زراعت، دانشگاه پیام نور واحد تهران شرق، تهران، ایران

doi
10.22124/jms.2020.4594
چکیده

به­منظور ارزیابی رویش بذر و بنیه گیاه‌چه سه جمعیت گونه آویش با روش­های مختلف پرایمینگ بذر، آزمایشی به­صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی با سه تکرار در سال 1394 در آزمایشگاه، بانک ژن موسسه تحقیقات جنگل­ها و مراتع کشور انجام گرفت. در این آزمایش فاکتور الف شامل: سه جمعیت از آویشن دنایی (Thymus daenensis) با منشاء لرستان، اصفهان و مرکزی فاکتور ب شامل: تیمارهای اسموپرایمینگ (پلی­اتیلن­گلایکول 6/0 و 9/0 مگاپاسگال)، هورمونال پرایمینگ (اکسین 250 و 500 پی پی ام، ماتریکس پرایمینگ (زوئولیت)، هیدرو پرایمینگ (آب مقطر)، شاهد (بدون پرایمینگ) بودند. کشت بذرهای پرایم­شده در سطح گلدان‌ها و رشد آن­ها در شرایط گلخانه انجام گرفت،. صفات سبزشدن شامل درصد و سرعت سبزشدن، طول ریشه‌چه، ساقه‌چه، گیاهچه، شاخص بنیه، وزن تر و خشک، درصد وزن خشک و نسبت طول ریشه‌چه به طول ساقه‌چه اندازه­گیری شد. نتایج بین سه جمعیت گونه آویشن نشان داد که بیش­ترین درصد و سرعت سبزشدن به مقادیر(76 درصد و 17/13 جوانه/روز)، در جمعیت 1110 (با منشاء لرستان) مشاهده شد. اثر تیمارهای پرایمینگ روی جمعیت­ها نشان داد که حداکثر درصد و سرعت سبزشدن(88 درصد و 39/15جوانه/روز)، طول گیاهچه و شاخص بنیه (57 میلی‌متر، 50) با اثر پلی­اتیلن­گلایول (9/0 مگاپاسگال) در جمعیت 1110-لرستان، به­دست آمد.  همچنین درصد و سرعت سبزشدن ( 83 درصد، 15جوانه/روز)، طول گیاهچه و شاخص بنیه (59 میلی‌متر و 49) جمعیت 1110 -لرستان با اثر تیمار زئولیت در حداکثر بود. با توجه به نتایج این تحقیق مشخص شد که روش ماتریکس پرایمینگ (زئولیت) و اسموپرایمینگ (پلی­اتیلن­گلایکول) موثرترین روش بود. بنابر‌این این‌ دو روش برای اهلی­کردن و استقرار مناسب گیاهان دارویی توصیه می‌شوند.

کلیدواژه‌ها