تأثیر پرایمینگ بذر و گیاه بر عملکرد و اجزای عملکرد لوبیا (Phaseolus vulgaris L.) رقم سانرایز تحت تنش کمآبی
نویسندگان
1 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مهاباد، مهاباد، ایران
2 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مهاباد، مهاباد، ایران
3 گروه علمی علوم کشاورزی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران
doi
10.22067/ijpr.v10i1.62772چکیده
به منظور بررسی اثر تنش کمآبی و تنظیمکنندههای رشد بر عملکرد و اجزای عملکرد لوبیا رقم سانرایز آزمایشی به صورت کرتهای خردشده در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی در سه تکرار در مزرعه تحقیقات هنرستان کشاورزی ارومیه در سال 1394 به اجرا درآمد. تیمارهای آزمایش شامل کمآبی در سه سطح (تنش شدید: آبیاری بعد از 120میلیمتر تبخیر از تشتک تبخیر کلاس A، تنش ملایم: آبیاری بعد از 90میلیمتر تبخیر از تشتک تبخیر کلاس A، و شاهد: آبیاری بعد از 60میلیمتر تبخیر از تشتک تبخیر کلاس A) به عنوان فاکتور اصلی و تیمار محرک رشد در پنج سطح (شاهد، پرایمینگ با آب مقطر، پرایمینگ با سالسیلیک اسید، محلولپاشی با سالسیلیک اسید، پرایمینگ و محلولپاشی با سالسیلیک اسید) به عنوان فاکتور فرعی بودند. نتایج تجزیه واریانس بین صفات نشان داد که کمآبی و محرک رشد تأثیر معنیداری بر صفات عملکرد دانه، عملکرد بیولوژیک، شاخص برداشت، تعداد غلاف در بوته، تعداد دانه در غلاف، وزن100دانه و ارتفاع بوته داشت. مقایسه میانگین تیمارها نشان داد که بیشترین (3362کیلوگرم در هکتار) و کمترین (1864کیلوگرم در هکتار) عملکرد دانه به ترتیب از تیمار آبیاری مطلوب و تنش خشکی شدید بهدست آمد. تنش خشکی شدید در مقایسه با آبیاری مطلوب عملکرد بیولوژیک و وزن100دانه را به ترتیب به میزان 25 و 34درصد کاهش داد. محلولپاشی و پرایمینگ با اسید سالسیلیک در مقایسه با تیمار شاهد (بدون پرایمینگ) عملکرد دانه و وزن100دانه را به ترتیب به میزان 50 و 70درصد افزایش داد. تعداد غلاف در بوته نیز در شرایط آبیاری مطلوب در مقایسه با تنش خشکی شدید حدود 25درصد و در شرایط محلولپاشی و پرایمینگ با اسید سالسیلیک در مقایسه با تیمار شاهد (بدون پرایمینگ) حدود 35درصد افزایش یافت. با توجه به نتایج بهدستآمده در این تحقیق، آبیاری بر اساس 60میلیمتر تبخیر از تشتک تبخیر کلاس A و محلولپاشی و پرایمینگ با اسید سالسیلیک از طریق افزایش اجزای عملکرد دانه باعث افزایش عملکرد دانه لوبیا گردید.