واکاوی راهبردهای نمادین سازی سرمایه ها در حوزۀ هویت شهری با تکیه بر روایاتی دربارۀ امام رضا (ع) و بر بنیاد دیدگاه پی‌یر بوردیو

نویسندگان

1 استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه حکیم سبزواری، سبزوار، ایران

2 استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه حکیم سبزواری، سبزوار، ایران

3 دانشجوی دکترای زبان و ادببات فارسی، گرایش ادبیات حماسی، دانشگاه حکیم سبزواری، سبزوار، ایران

doi
10.22034/farzv.2023.408301.1899
چکیده

 فضای شهر به وسیلۀ فرایندهای اجتماعی، اقتصادی و طبیعی در حال تغییر و نوزایی است. در این راستا، پاسداشت سرمایه‌های فرهنگی در یک شهر، یکی از چالش‌های بنیادین جهان معاصر است؛ هویت مردم، بر سرمایه‌های فرهنگی برجای مانده از گذشته، استوار است و یافتن راهی میانه برای توسعۀ پایدار شهرها، همراه با حفظ شاخصه‌های هویتی، دغدغۀ همیشگی پژوهشگران این حوزه بوده‌ است. از جملۀ سرمایه‌های اجتماعی و فرهنگی ایران، شخصیتِ امام رضا (ع) است که سفر ایشان به ایران، بزرگ‌ترین رویداد مذهبی تاریخ ایران بوده و گنجینه‌ای از روایت‌ها را در اختیار ایرانیان قرار داده‌ است؛ روایت‌هایی که هر کدام، ضمن آنکه به‌مثابۀ سرمایۀ فرهنگی می‌توانند مورد توجّه قرار گیرند، قابلیت تبدیل به سرمایۀ نمادین و ایجاد ارزش افزوده را نیز دارند. این پژوهش به روش توصیفی‌تحلیلی و با بهره‌گیری از منابع اسنادی و کتابخانه‌ای در پی بیان این موضوع است که چگونه می‌توان با بهره‌گیری از این سرمایه‌های فرهنگی به آفرینش سرمایۀ نمادین در فضاهای شهری و روستایی پرداخت و هویت شهری را بر این خاستگاه عظیم اجتماعی و فرهنگی استوار کرد. برساختن هویت تاب‌آور و توسعۀ پایدار شهرها با تکیه بر ظرفیت‌ سرمایه‌های نمادین‌شده از روایت‌ها پیرامون امام رضا (ع) امکان‌پذیر است؛ بخش عمدۀ این توسعۀ پایدار، می‌تواند متکی بر گردشگری مذهبی باشد.