فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

به­منظور بررسی اثر پیری تسریع­شده و هیدروپرایمینگ بذر بر شاخص­های جوانه­زنی و خصوصیات رشدی گیاهچه ذرت (سینگل کراس 701)، آزمایشی طی سال 1394 در آزمایشگاه پژوهشی دانشگاه مراغه به­صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار اجرا شد. فاکتورهای آزمایش شامل سه سطح پیری تسریع­شده بذر (صفر (شاهد)، 2 و 4 روز) و سه سطح پیش­تیمار بذر (بدون پرایمینگ و هیدروپرایمینگ به­مدت 12 و 24 ساعت) بودند. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که اثر ساده پیری بذر و هیدروپرایمینگ بر تمام صفات مورد مطالعه در سطح احتمال یک درصد معنی­دار بود ولی فقط اثر متقابل پیری بذر و هیدروپرایمینگ بر فعالیت آنزیم آسکوربات پراکسیداز، میزان نشت یونی، درصد و سرعت جوانه­زنی معنی­دار بود. در این بین، اثرات ساده و متقابل پیری بذر و هیدروپرایمینگ بر نسبت طولی ساقه­چه به ریشه­چه غیرمعنی­دار بود. نتایج حاصل از مقایسه میانگین نشان داد که در اثر پیری بذر، کلیه صفات مورد مطالعه کاهش یافتند به­طوری­که میزان پروتئین­های محلول، فعالیت آنزیم سوپراکسید دیسموتاز، طول ساقه­چه، طول ریشه­چه و شاخص بنیه بذر در اثر پیری 2 روزه به­ترتیب به­میزان 7/13، 9/10، 8/14، 8/14 و 2/33 درصد و در اثر پیری 4 روزه به­ترتیب به­میزان 8/36، 4/33، 4/32، 0/35 و 9/67 درصد نسبت به بذر شاهد (بدون پیری) کاهش یافتند. نتایج نشانگر این مطلب بود که با افزایش مدت زمان هیدوپرایمینگ بذور از 12 به 24 ساعت بر میزان پروتئین­های محلول، فعالیت آنزیم سوپراکسید دیسموتاز، طول ساقه­چه، طول ریشه­چه و شاخص بنیه بذر افزوده شد. بر اساس نتایج حاصل از اثرات متقابل مشخص گردید که در بذور شاهد اعمال هیدروپرایمینگ به­مدت 24 ساعت بیش­ترین و در بذور پیرشده (به­مدت 4 روز) عدم هیدروپرایمینگ کم­ترین فعالیت آنزیم آسکوربات پراکسیداز و درصد و سرعت جوانه­زنی را داشتند. با توجه به نتایج حاصل از این تحقیق می­توان بیان کرد که هیدروپرایمینگ (مخصوصاً به­مدت 24 ساعت) می­تواند برخی از اثرات مخرب و جزئی که طی پیری بذر رخ می­دهند را کاهش دهد و از این تکنیک می­توان برای کاهش خسارات ناشی از پیری بذور ذرت بهره گرفت.