تعامل بین قارچ و باکتری محرک رشد و نقش آنها بر عملکرد و اجزای عملکرد سه رقم لوبیاقرمز (Phaseolus vulgaris L.)
نویسندگان
1 گروه زراعت، واحد خرمآباد، دانشگاه آزاد اسلامی، خرمآباد، ایران
2 گروه زراعت، واحد خرمآباد، دانشگاه آزاد اسلامی، خرمآباد، ایران
doi
10.22067/ijpr.v9i2.62663چکیده
امروزه مصرف نامتعادل کودهای شیمیایی یکی از مهمترین عوامل آلودگیهای زیستمحیطی و محدودکننده رشد و عملکرد گیاهان زراعی است. در این راستا استفاده از پتانسیل حمایتی ریزجانداران خاکزی در جهت بهبود حاصلخیزی خاک و تولید پایدار محصولات کشاورزی، طی سالهای اخیر مورد توجه قرار گرفته است. این آزمایش با هدف بررسی اثر کودهای زیستی بر عملکرد و اجزای عملکرد ارقام لوبیاقرمز، بهصورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک کامل تصادفی با چهار تکرار در سال زراعی 1395 در منطقه بیرانشهر لرستان اجرا شد. عوامل شامل تلقیح (با گونههایGlomus etunicatum, G. Intraradices, G. mossea) در دو سطح (تلقیح و بدون تلقیح)، مایهزنی (با Azotobacter chroococcum Strain 15) در دو سطح (مایهزنی و عدم مایهزنی) و ارقام لوبیاقرمز (توده بیرانشهر، ارقام اختر و گلی) بودند. نتایج نشان داد که اثر ازتوباکتر و میکوریزا بر تعداد غلاف در بوته، وزن100دانه، شاخص برداشت و همچنین اثر دو جانبه میکوریزا و رقم، بر تعداد دانه در غلاف، وزن100دانه، عملکرد زیستتوده و شاخص برداشت ارقام لوبیا معنیدار و افزایشی بود. مایهزنی ازتوباکتر و تلقیح میکوریزا عملکرد دانه را به ترتیب 4/12 و 5/24 درصد نسبت به شاهد افزایش دادند. بیشترین عملکرد دانه در رقم گلی به دست آمد که نسبت به رقم اختر و توده بیرانشهر به ترتیب 2/45 و 1/51درصد افزایش داشت. یافتههای آزمایش نشان داد که همیاری قارچ میکوریزا و ازتوباکتر، دارای اثر افزایشی بر عملکرد گیاه لوبیا است و میتوان در جهت تولید پایدار این محصول در نظامهای زراعی بومسازگار درنظرگرفته شوند.