برآورد آب باران قابل استحصال از بام‌های کرمانشاه و شناسایی مکان‌های مستعد ذخیرة آب برای آبیاری فضای سبز شهری

نویسندگان

1 کارشناس‌ارشد آب و هواشناسی، گروه جغرافیا، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

2 دانشیار آب و هواشناسی، گروه جغرافیا، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

3 استادیار آب و هواشناسی، گروه جغرافیا، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

doi
10.22059/jphgr.2019.271135.1007313
چکیده

آب باران در شهرهای ایران عمدتاً به رواناب یا سیلاب تبدیل می‌شود و از طریق کانال‏های آبی یا شبکۀ فاضلاب از سطح شهر خارج می‏شود. استحصال آب باران از نظر حفاظت و مدیریت منابع آبی و از جنبة اقتصادی اهمیت فراوانی دارد. این پژوهش با هدف تعیین میزان آب‏ باران قابل استحصال از پشت‏بام‏های شهر کرمانشاه برای تأمین نیاز آبی‏ فضاهای سبز شهری انجام گرفت. نخست، با استفاده از تصویر ماهواره‏ای، مساحت بام‏های شهر کرمانشاه استخراج شد. براساس آمار بارش ایستگاه سینوپتیک کرمانشاه (۱۳۳۰ تا ۱۳۹۵)، حجم آب ‏باران قابل استحصال از سطوح بام‏ها برای مناطق هشت‌گانة شهرداری کرمانشاه محاسبه شد. داده‏های مساحت و نیاز آبی فضاهای سبز مناطق شهرداری از سازمان پارک‌ها و فضای سبز کرمانشاه دریافت شد. مکان‏های مستعد برای ذخیرۀ آب ‏باران در سطح شهر با استفاده از مدل WLC تعیین شد. نتایج نشان می‏دهد از مجموع 10620000 متر مکعب نیاز آبی سالانة فضاهای سبز شهری کرمانشاه حدود ۶۲۰۰۰۰۰ متر مکعب یا حدود 4/58درصد آن از طریق استحصال آب‏ باران از سطح بام‌های شهر تأمین‌شدنی است. همچنین، با توجه به معیارهای مختلف محیطی، حدود 42000 متر مربع از اراضی داخل و حاشیة شهر کرمانشاه برای احداث مخازن آب‏ باران مناسب‏تر تشخیص داده شد که اغلب در منطقة 5 شهرداری کرمانشاه واقع شده است.