مقایسه تاثیر پرایمینگ و پیش‌سرما‌دهی بر بهبود جوانه‌زنی بذر، بنیه و ظهور گیاه‌چه برخی جمعیت‌های گونه Tripleurospermum sevanense

نویسندگان

1 دانشیار پژوهش، موسسه تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

2 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد علوم و تکنولوژی بذر، دانشکده کشاورزی دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

3 دانشیار‌، دانشکده‌کشاورزی‌، دانشگاه‌ محقق ‌اردبیلی، اردبیل، ایران

4 استادیار پژوهش، موسسه تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

doi
10.22124/jms.2019.3813
چکیده

بابونه کاذب (Tripleurospermum sevanense) گیاهی معطر و دارویی بوده که در کشور ما از رویشگاه‌های طبیعی استحصال می‌شود. در این بررسی به‌منظور مقایسه روش تکنیک پرایمینگ و پیش­سرمادهی در افزایش توان جوانه‌زنی و ‌بنیه گیاهچه‌ها در سه جمعیت‌ شامل فارس، لرستان-درود و قزوین از گونه فوق، آزمایشی به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار و شش تیمار به­صورت آزمایشگاهی (سال 1390) و گلخانه‌ای (سال 1391) در موسسه تحقیقات جنگل­ها و مراتع کشور انجام گرفت. تیمارهای پرایمینگ عبارتند از: (اسید جیبرلیک (125 و 250 پی‌پی‌ام)، نیترات ‌پتاسیم (5/0 و 1‌ درصد)، آب مقطر (شاهد) و سرمادهی مرطوب ( بذر مرطوب در دمای 4 درجه سلسیوس). نتایج اثر تیمارها روی خصوصیات جوانه­زنی جمعیت، 17952-فارس تحت شرایط آزمایشگاهی نشان داد که با تأثیر نیترات ‌پتاسیم، حداکثر درصد جوانه­زنی( 96 درصد)، وزن تر گیاهچه(33/97 درصد) به­دست آمد. سرعت جوانه‌زنی (7/18 جوانه/روز)، شاخص بنیه (91/127) جمعیت فوق با اثر اسید جیبرلیک بیش از شاهد و سایر تیمارها بوده است، درحالی‌که تحت شرایط گلخانه‌ای، اثر تیمارها بر خصوصیات ظهور گیاهچه جمعیت فوق نشان داد که تیمار نیترات‌پتاسیم بیش­ترین اثر معنی‌دار بر درصد ظهور گیاهچه، (55/85 درصد) طول گیاهچه (46/103 میلی‌متر) و شاخص بنیه گیاهچه (35/88) نسبت به شاهد و تیمارهای دیگر داشت. بر اساس نتایج این تحقیق، جهت کشت و اهلی­کردن گونه­های دارویی به­خصوص در کشت بهاره می­توان برای یکنواختی جوانه­زنی بذر و ظهور گیاهچه، تیمارهای پرایمینگ را توصیه نمود.