ارزیابی آموزش مبتنی بر جامعه در دندانپزشکی اجتماعی: کاربرد مدل ارزشیابی CIPP در دانشکده دندانپزشکی کرمان

نویسندگان

1 دکتری تخصصی سلامت دهان و دندان پزشکی اجتماعی، گروه سلامت دهان و دندانپزشکی اجتماعی، دانشکده دندانپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان، ایران

2 دکتری تخصصی سلامت دهان و دندان پزشکی اجتماعی، مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی موثر بر سلامت دهان و دندان، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان، ایران

3 دکتری تخصصی سلامت دهان و دندان پزشکی اجتماعی، گروه سلامت دهان و دندانپزشکی اجتماعی، دانشکده دندانپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان، ایران

doi
10.22038/jmds.2025.27236
چکیده

مقدمه: ارزیابی کیفیت و کمیت آموزش درس سلامت دهان و دندانپزشکی اجتماعی، با توجه به نقش آن در ارتقای سلامت دهان و دندان جامعه، ضروری است. هدف این تحقیق، ارزیابی وضعیت آموزش مبتنی بر جامعه در بخش سلامت دهان و دندانپزشکی اجتماعی دانشکده دندانپزشکی کرمان براساس الگوی ارزشیابی CIPP (زمینه، ورودی، فرایند، محصول) بود.مواد و روش ها: در این مطالعه مقطعی، دانشجویانی که در سال تحصیلی ۱۴۰۲–۱۴۰۱ در حال گذراندن واحدهای عملی در بخش سلامت دهان و دندانپزشکی اجتماعی دانشکده دندانپزشکی کرمان بودند، شرکت کردند. چهار حیطه‌ی زمینه، ورودی، فرایند و محصول با استفاده از پرسش‌نامه روا و پایا منطبق با الگوی CIPP ارزیابی شدند. داده‌ها با استفاده از نرم افزار  SPSS 26 و آزمون‌های Pearson Correlation، ANOVA و T-test در سطح معنی‌داری 05/0 تجزیه ‌و تحلیل شدند.یافته ها: در این مطالعه، تعداد ۹۹ دانشجو شرکت کردند. ضعف‌های اصلی در حیطه‌ی زمینه شامل نبودِ ارتباط بین این واحد درسی با فعالیت‌های تحقیقاتی دانشجو و احساس نیاز به ادغام با سایر دروس بود. مهم‌ترین مشکلات در حیطه‌ی ورودی، عدم تناسب بین حجم دروس تئوری با عملی و کاربردی وعملی نبودن محتوای دروس و در حیطه‌ی فرایند، مناسب نبودن حجم تکالیف گزارش شد. در حیطه‌ی محصول، بیش از یک ‌سوم از دانشجویان از وضعیت یادگیری، آموزش اساتید و برنامه‌ی آموزشی رضایت نداشتند. نمرات دانشجویان در درس عملی ۲ نسبت به درس عملی ۱ کمتر بود و نمرات درس عملی ۳ نیز نسبت به درس عملی ۲ کاهش نشان داد. این تفاوت‌ها در حیطه زمینه از نظر آماری معنادار نبود (05/0 = P)، در حالی که در حیطه محصول از نظر آماری معنادار بود (01/0 = P). بین هیچ‌یک از متغیرهای دموگرافیک با حیطه‌های چهارگانه ارتباط آماری معنی‌داری وجود نداشت (05/0 P≥).نتیجه‌گیری: یافته‌های مطالعه حاضر نشان داد که بیش از نیمی از دانشجویان دانشکده دندانپزشکی کرمان، وضعیت آموزشی آموزش مبتنی بر جامعه در گروه دندانپزشکی اجتماعیِ دانشکده بهداشت را در هر چهار حیطه مدل CIPP نامطلوب می دانستند.