بررسی روشهای مختلف تحریک جوانهزنی و شکست خواب بر بذر گیاه کنگر (Gundelia tournefortii)
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری بیابانزدایی، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه کاشان، کاشان، ایران
2 استادیار، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه کاشان، کاشان، ایران
doi
10.22124/jms.2019.3817چکیده
نظر به اهمیت روزافزون بهرهبرداریهای چندگانه از گیاهان بومی مناطق خشک، در این تحقیق روشهای بهبود جوانهزنی کنگر (Gundelia tournefortii)، گونۀ گیاهی مناطق سرد و خشک، دارای ارزش خوراکی و دارویی، مورد توجه قرار گرفت. تیمارها در قالب طرح کاملاً تصادفی بر بذرهای کنگر اعمال و سپس درصد و سرعت جوانهزنی، رشد طول محور زیرلپه و ریشهچه آنها در داخل ژرمیناتور و دمای 1±25 درجه سلسیوس و رطوبت نسبی 3±70 درصد بررسی شد. تیمارها شامل شوک گرمایی (15 و30 دقیقه- 70 درجه سلسیوس) و چینه سرمایی (7 و 14 روز)، اسید سولفوریک 98 درصد (10 و 20 دقیقه)، جیبرلیک اسید با غلظتهای 300 و 500 پیپیام (24 و 48 ساعت) و هیومیک اسید (26 و 54 میلیگرم در لیتر)، تلفیق سرمادهی و جیبرلیک اسید و شاهد (آب مقطر) بود. نتایج نشاندهنده افزایش سرعت و درصد جوانهزنی، طول محور زیر لپه و ریشهچه بذور در تیمارهای هورمونی، شبه هورمونی و سرمادهی نسبت به شاهد در سطح 5 درصد بود و فقط تیمارهای اسید سولفوریک و حرارتی مانع از رشد مناسب ریشهچه و ساقهچه بذور شد. موفقترین تیمار نیز تیمارهای تلفیقی جیبرلین با غلظت 500 پیپیام و سرما (7 و 14 روز) با جوانهزنی در حدود 80 درصد بود. استفاده از این تیمار سرعت رشد جوانه را نیز بهبود بخشیده و باعث افزایش طول محور زیر لپه و ریشهچه شدند. همچنین چینه سرمایی (7 و 14 روز) با افزایش جوانهزنی در حدود 70 درصد و بهبود رشد ریشهچه و ساقهچه و مقرون به صرفه بودن آن، بهعنوان یکی از مناسبترین شیوهها برای تحریک جوانهزنی کنگر پیشنهاد میشود.