ارزیابی مهارت‌های ارتباطی دانشجویان دندان‌پزشکی : همبستگی خودارزیابی با دیدگاه ارزیاب و بیماران

نویسندگان

1 دندانپزشک، مشهد، ایران

2 استادیار ، گروه سلامت دهان و دندانپزشکی اجتماعی ، دانشکده دندانپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد

3 دانشجوی دندانپزشکی، کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشکده دندانپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران

4 استاد گروه دندانپزشکی کودکان، دانشکده دندانپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران

5 دانشیار گروه دندانپزشکی کودکان، دانشکده دندانپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران

doi
10.22038/jmds.2025.26186
چکیده

مقدمه: برقراری ارتباط مؤثر، یکی از مهارت‌های کلیدی در حرفه دندان‌پزشکی است که نقش مهمی در تعامل با بیماران ایفا می‌کند. هدف از این مطالعه، بررسی خودارزیابی دانشجویان دندان‌پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد از مهارت‌های ارتباطی بالینی و مقایسه آن با دیدگاه بیماران و ارزیاب است.مواد و روش‌ها: این پژوهش به‌صورت توصیفی-مقطعی در دانشکده دندان‌پزشکی مشهد و با مشارکت دانشجویان سال آخر دندان‌پزشکی عمومی انجام شد. برای ارزیابی مهارت‌های ارتباطی از چک‌لیست راهنمای مشاهده‌ای کلگری-کمبریج (Calgary-Cambridge Observation Guide) استفاده شد که شامل ۷۱ گویه در شش حیطه می باشد. هر گویه توسط دانشجو، بیمار و ارزیاب بر اساس مقیاس لیکرت سه‌گزینه‌ای (بله، تاحدودی، خیر) نمره‌گذاری شد. نمره کل بین ۷۱ تا ۲۱۳ متغیر بود و مهارت‌ها در سه سطح ضعیف (33/118–71)، متوسط (66/165–34/118) و خوب بیشتر از 67/165 دسته‌بندی شدند. تحلیل آماری با استفاده از آزمون Shapiro-Wilk، آنالیز واریانس یک‌طرفه (ANOVA) و آزمون همبستگی پیرسون انجام شد. (05/0=α) یافته‌ها: میانگین نمرات دانشجویان 3/19 ± 8/157، بیماران 2/29 ± 3/147 و ارزیاب 3/20 ± 7/122 اختلاف معناداری داشت. همبستگی معناداری بین خودارزیابی دانشجویان و نمرات بیماران (r = ۰/۵۹, P < ۰/۰۰۱) و ارزیاب(r = ۰/۴۱, P = ۰/۰۰۶)  مشاهده شد. همبستگی  معناداری بین نمرات دانشجویان و ارزیاب در حیطه‌های "مهارت های میان فردی پزشک و بیمار در آغاز جلسه" (57/0=r)، "مهارت جمع آوری اطلاعات" (40/0=r) و "گزینه های توضیحات و برنامه ریزی" (46/0=r) مشاهده شد.نتیجه‌گیری: دانشجویان مهارت‌های ارتباطی خود را در سطح متوسط ارزیابی کردند. بیماران دیدگاه مثبت‌تری نسبت به ارزیاب داشتند و دانشجویان نیز ارزیابی بالاتری نسبت به هر دو گروه ارائه دادند. این نتایج نشان می‌دهد تقویت آموزش مهارت‌های ارتباطی در دوره دندان‌پزشکی ضروری است.