اثر دگرآسیبی عصاره آبی گلرنگ (Carthamus tinctorius)بر جوانه‌زنی، رشد گیاهچه و فعالیت‌های آنزیمی علف هرز یولاف وحشی(Avena fatua) و سوروف (Echinochloa crus-galli)

نویسندگان

1 واحد شوشتر، دانشگاه آزاد اسلامی، شوشتر، ایران

2 واحد شوشتر، دانشگاه آزاد اسلامی، شوشتر، ایران

3 واحد شوشتر، دانشگاه آزاد اسلامی، شوشتر، ایران

doi
10.22124/jms.2019.3589
چکیده

این آزمایش به منظور بررسی اثر دگرآسیبی عصاره آبی گلرنگ بر جوانه‌زنی و فعالیت برخی آنزیم‌های حیاتی دو علف هرز یولاف وحشی و سوروف انجام شد. اثر غلظت‌های عصاره گلرنگ (صفر، 10، 20، 30 و 40 درصد) در دو آزمایش جداگانه هر یک به صورت طرح کاملآ تصادفی و پنج تکرار بر ویژگی‌های جوانه‌زنی بذر یولاف وحشی و سوروف مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج نشان داد که در غلظت‌های 30 و 40 درصد عصاره آبی گلرنگ، جوانه‌زنی یولاف وحشی به ترتیب 3/33 و 6/46 درصد بود و در مقایسه با شاهد (3/93 درصد) به طور معنی‌دار کاهش یافت، درحالی‌که جوانه‌زنی بذر سوروف در این دو تیمار در حدود 30 درصد در مقایسه با شاهد کاهش یافت. عصاره گلرنگ سبب کاهش فعالیت آنزیم آلفا آمیلاز در بذر سوروف شد. میزان فعالیت آنزیم آلفا آمیلاز گیاهچه سوروف و یولاف وحشی در تیمار عصاره 40 درصد گلرنگ به ترتیب به میزان 2/2 و 9/1 نانومول بر میلی گرم پروتئین در دقیقه بود. افزایش غلظت عصاره گلرنگ باعث تخریب غشای سلولی، افزایش سطح اسید چرب آزاد و کاهش میزان فعالیت آنزیم کاتالاز گیاهچه سوروف شد. بطور کلی، ترکیبات دگرآسیب موجود در عصاره آبی گلرنگ از طریق کاهش فعالیت آنزیم آلفا آمیلاز و افزایش پراکسیداسیون چربی‌های غشا موجب کاهش میزان و سرعت جوانه‌زنی گیاهچه سوروف و یولاف وحشی شد. جوانه‌زنی و رشد گیاهچه یولاف وحشی در مقایسه با سوروف از حساسیت بیشتری به عصاره گلرنگ برخوردار بود.