معرّفی جزوه قرآنی مترجم ش 2752

نویسندگان

1 نویسنده مسئول، دانشیار، بخش زبان و ادبیّات فارسی، دانشگاه یزد، یزد، ایران.

doi
10.22103/jll.2025.24159.3163
چکیده

زمینه: ترجمه­های کهن قرآن کریم یکی از ذخایر ارزشمند ادب فارسی به­شمار می­آیند که از رهگذر تحقیق و تفحّص در آن­ها باور به دیرینگی و غنای فرهنگ زبان فارسی عینیت می­یابد. جزوة قرآنی مترجم ش 2752 که در بخش نسخ خطّی کتابخانة آستان قدس رضوی نگهداری می­شود، یکی از این ترجمه­ها و گنجینه­ای گرانبها از واژگان اصیل و کهن فارسی است. روش: در این جستار با روش تحلیلی ـ توصیفی چگونگی روش ترجمه و مهم­ترین ویژگی­های زبانی، لغوی و ادبی این ترجمه مورد بررسی قرارگرفته است. یافته­ ها: گرایش مترجم به استفاده از واژگان سرة فارسی، استفاده از افعال معلوم فارسی در ترجمة افعال مجهول عربی، کاربرد ضمیر «او» برای غیرعاقل و غیرجاندار، کاربرد حروف اضافة «اندر» و «مر ... را»، ابدال و ادغام در کنار شیوة نشان­گذاری نسخه، نزدیک­بودن بدنة اصلی متن قرآن به قرائت کسائی و ابن عامر از قرّاء سبعه و اعراب­گذاری به شیوة نظام ابوالاسودی یا نقطه­های شنگرفی دلالت بر تحریر این نسخه در قرن پنجم هجری دارد.