فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

به‌منظور مطالعة اثر محلول‌پاشی عناصر منگنز و روی بر عملکرد و اجزای عملکرد دانه‌ی لوبیاقرمز (Phaseolus vulgaris L.)در شرایط خشکی آزمایشی در مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی شهرکرد به‌صورت اسپلیت پلات فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه‌تکرار اجرا شد. تنش خشکی به‌عنوان فاکتور اصلی شامل سه‌سطح S1، S2و S3 (به‌ترتیب آبیاری پس از 50، 70 و 90‌میلی‌متر تبخیر از تشت کلاس A) و فاکتور فرعی شامل ترکیب فاکتوریل محلول‌پاشی عناصر منگنز و روی، هر کدام در سه‌سطح شامل محلول‎پاشی با ‌آب‌مقطر، محلول‌پاشی 5/1 در هزار و محلول‌پاشی 3 در هزار از منابع ‌سولفات‌منگنز و ‌سولفات‌روی بود. نتایج ‌نشان‌داد که تنش خشکی اثر معنی‌داری بر کلیة صفات مورد‌بررسی داشت و بیشترین مقادیر تعداد غلاف در بوته (2/14)، عملکرد دانه (4/3172‌کیلوگرم در هکتار) و عملکرد بیولوژیک (1/9124‌کیلوگرم در هکتار) مربوط به تیمار S1بود؛درحالی‌که بیشترین مقادیر تعداد دانه در غلاف (7/4)، وزن صَد‌دانه (۲۶گرم) و شاخص برداشت (4/36) در تیمار S2به‌دست آمد. کمترین مقادیر صفات اندازه‌گیری‌شده در تیمارS3مشاهده شد؛ به‌نحوی‌که تعداد غلاف در بوته (۵)، تعداد دانه در غلاف (6/3)، وزن صَد‌دانه (4/21گرم)، عملکرد دانه (5/774کیلوگرم در هکتار)، عملکرد بیولوژیک (7/5451کیلوگرم در هکتار) و شاخص برداشت (6/13) نسبت به تیمار شاهد به‌ترتیب به‌میزان 8/64، ۲۰، 6/12، 6/75، 2/40 و 8/60درصد کاهش یافتند. اثر سادة محلول‌پاشی عناصر منگنز و روی نیز در مورد کلیة صفات، به‌جُز شاخص برداشت و وزن دانه معنی‌دار و متناسب با افزایش مصرف عناصر مورد‌بررسی، از روند افزایشی برخوردار بود، به‌نحوی‌که عملکرد دانه در تیمارهای محلول‌پاشی ۳ در هزار منگنز و روی نسبت به تیمار شاهد به‌ترتیب به‌میزان 3/36 و 2/28درصد افزایش یافت. بررسی اثرات متقابل نیز ‌نشان‌داد که در شرایط تنش خشکی محلول‌پاشی منگنز اثر مساعد‌تری نسبت به محلول‌پاشی روی در مورد صفات تعداد غلاف در بوته و عملکرد دانه داشت. به‌طورکلی اگرچه محلول‌پاشی منگنز و روی سبب افزایش عملکرد دانه‌ گردید، اما در شرایط تنش خشکی، محلول‌پاشی منگنز تأثیر بهتری در تخفیف اثرات سوء تنش خشکی داشت. واژه‌های کلیدی: تغذیة گیاه، حبوبات، شاخص برداشت، عناصر کم‌مصرف، کم‌آبیاری