الگوی شایستگی های فردی مرجعیت علمی در اساتید دانشگاهی
نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد مدیریت مالی، پردیس بینالمللی کاسپین، دانشگاه تهران. تهران، ایران.
2 استادیار گروه مدیریت، دانشگاه لرستان. خرم آباد، ایران
3 دانشیار گروه مدیریت، دانشگاه ایلام. ایلام، ایران.
doi
10.22034/ksiu.2025.102.7چکیده
هدف: مرجعیت علمی در نظام آموزش عالی کشور، نگاه محوری و موضوع اصلی پژوهش محسوب میشود. مرجعیت علمی اصالتاً پدیدهای فردمحور است و بر همین اساس، افرادی که در این فرایند قرار میگیرند، باید از صلاحیتهایی برخوردار باشند. لذا شناسایی شایستگیهای مرجعیت علمی، موجب تسریع در روند دستیابی به این پدیدۀ مهم میشود. هدف اصلی این تحقیق، شناسایی شایستگیهای فردی مرجعیت علمی در اساتید دانشگاهی بود. روش: تحقیق حاضر در حوزۀ آموزش عالی انجام شده است. این تحقیق بر اساس هدف، کاربردی و بر اساس ماهیت روش، تحقیق کیفی است که با رویکرد اکتشافی انجام شده است. جامعۀ آماری این پژوهش را اساتید خبرۀ دانشگاهی تشکیل دادهاند. برای نمونۀ تحقیق با استفاده از روش نمونهگیری هدفمند، تعداد 14 نفر انتخاب شدند. ابزار اصلی گردآوری دادهها، مصاحبههای نیمهساختاریافته بود. برای بررسی اعتبار مصاحبهها، از روش سه سویهسازی و پایایی بین دو کدگذار و برای تجزیه و تحلیل دادهها نیز از تکنیک تحلیل تم استفاده شد. یافتهها: با تحلیل دادههای تحقیق، در مجموع 46 مضمون پایه شناسایی شد که در قالب 12 مضمون سازماندهنده و سپس در قالب پنج ضمون فراگیر دستهبندی شدند. نتیجهگیری: شایستگیهای فردی مرجعیت علمی در اساتید دانشگاهی عبارتند از: خُلقوخوی سازمانی سازنده، کیفیت تدریس، صلاحیت حرفهای، فرهنگمحوری و پایداری فرهنگی و حرکت در جهت توسعۀ پایدار. به طور کلی، ترکیب این عوامل میتواند به ایجاد چارچوبی قوی برای مرجعیت علمی اساتید دانشگاه منجر شود و آنان را به عنوان الگوهای علمی در جامعه معرفی کند. پیشنهاد میشود اساتید دانشگاهی با توسعۀ مهارتهای ارتباطی و توسعۀ محتوای آموزشی، همچنین تقویت صلاحیتهای حرفهای، ضمن ترویج رفتارهای پایدار، در راستای تبدیل شدن به مرجعیت علمی قدم بردارند.