ارزیابی تنوع بانک بذر خاک برای احیای پوشش گیاهی در مراحل مختلف توالی مراتع نیمه استپی استان چهار‌محال‌و‌بختیاری

نویسندگان

1 دانشگاه شهرکرد

2 دانشگاه شهرکرد

3 دانشگاه شهرکرد

4 دانشگاه شهرکرد

doi
10.22124/jms.2017.2251
چکیده

این مطالعه با هدف بررسی تغییرات تراکم و تعداد بذور بانک بذر خاک در مراحل مختلف توالی و بررسی رابطه بین بانک بذر خاک و پوشش سطحی زمین، در مراتع نیمه استپی استان چهار محال و بختیاری انجام شده است. در زمستان 1390 مناطق کلیدی موجود در مراحل مختلف توالی (شخم و رها سازی شده 5-3 سال، 15-10 سال، بیش­تر از 25 سال و شاهد) انتخاب و نمونه‌های خاک از دو عمق 5-0 و 10-5 سانتی‌متری از هر منطقه به روش تصادفی_سیستماتیک برداشت و برای جوانه‌زنی بذور آن­ها، به گلخانه انتقال یافت. همچنین بررسی و ثبت درصد تاج پوشش گونه­های گیاهی در خرداد ماه 1391 به روش تخمین انجام شد. برای مقایسه تراکم و تعداد بذور بانک بذر در مراحل مختلف توالی، از تجزیه واریانس خطی عمومی استفاده شد. با بهره­گیری از تجزیه گونه­های شاخص (ISA) به تعیین گونه­های شاخص هر یک از مراحل توالی در بانک بذر و پوشش سطحی زمین پرداخته و برای تفکیک گروه گونه­های هر یک از مراحل توالی از تجزیه تحلیلی تطبیقی قوس­گیری شده (DCA) استفاده شد. نتایج نشان داد که تراکم و تعداد بذور بانک بذر در مراحل مختلف توالی دارای اختلاف معنی­داری است. داده­های پوشش گیاهی رو زمینی برای هر یک از مراحل توالی منجر به شکل­گیری گروه­هایی با قابلیت تفکیک بالا نسبت به داده­های بانک بذر خاک شد و ترکیب پوشش گیاهی بانک بذر خاک به­دلیل این­که عمدتاً از گونه­های مراحل اولیه توالی می­باشند، کیفیت رویشگاه را با دقت قابل قبولی ارائه ندادند.