کارکرد جملات معترضه عربی در نفثه المصدور

نویسندگان

1 عضو هیات علمی

2 دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه کردستان

doi
10.22103/jll.2020.13900.2640
چکیده

مبحث جملات معترضه از مباحثی است که در دو حوزه‌ی‌ بلاغت و دستور زبان مطرح می‌شود ولی قرار گرفتن آن تحت عنوان حشو، بار معنایی منفی به آن داده و موجب شده – تاکنون به‌گونه‌ی بایسته – مورد توجه واقع نشود. پژوهش حاضر با رویکردی نوین به این مبحث در اثرِ ادبی– تاریخی نفثه‌المصدور اثر شهاب‌الدین محمد خرندزی نسوی پرداخته و کوشیده ضمن کشف کارکردهای آن‌ها، ارتباط این جملات را با متن روشن کند. روش پژوهش، توصیفی- تحلیلی است و داده‌ها با استفاده از تکنیک تحلیل محتوا به شیوه‌ی سندکاوی بررسی شده‌اند. نتیجه نشان می‌دهد جملات معترضه به طور کلی و جملات معترضه عربی به طور اخص در نفثه‌المصدور، علاوه بر تقویت جنبه‌های عاطفی متن و افزایش قدرت رسانگیِ زبان، در بیست و چهار کارکرد در متن بکار گرفته شده‌اند. قابلیت تعمیم پذیری این کارکردها به دیگر متون ادبی و لزوم تغییر و اصلاح نگرش در باره این گونه جملات از دیگر نتایج این پژوهش است.