فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

نفثه‌المصدور، یکی از برجسته‌ترین متون نثر فنی مصنوع است که در نیمۀاول قرن هفتم، به قلم توانای زیدری نسوی به نگارش درمی-آید. نویسنده این اثر بی‌همتا، در اثنای شرح وقایع سال‌های هجوم تاتار، با رسیدن به واقعۀ مرگ سلطان جلال‌الدین خوارزمشاه، قلمش را در رثای او به مرثیه سرایی وادار می‌کند؛ اما برخلاف تعریف مرثیه درباری، مرثیۀ زیدری نسوی هم‌چون مراثی شخصی از بعد عاطفی و احساسی قوی برخوردار است. از این رو، این پژوهش، با در نظر داشتن مرثیه‌سرایی به عنوان یکی از بازنمودهای واکنش‌های درونی در زمان سوگواری، در پی دریافت انگیزۀ نویسنده از نگارش این مرثیه، با شیوه‌ای تحلیلی – توصیفی و بهره‌گیری از نظریۀ سوگ این مرثیه را بررسی می‌کند. نظریۀ سوگ، نتیجۀ توجه روان‌شناسان به پیامدهای روانی – رفتاری داغدیدگان در مواجهه با ماتم عزیزان است. یافته‌های این پژوهش نشان می‌دهد که این مرثیه، با نمودهای نظریۀ سوگ و مراحل آن انطباق زیادی دارد. این نتیجه، خود بیانگر این است که زیدری نسوی، با تاثیرپذیری از علاقۀ خود به سلطان جلال‌الدین خوارزمشاه، تألمات روحی خود را در واکنش به مرگ او در قالب مرثیه‌ای شخصی نشان می‌دهد.