ارزیابی عکسالعمل ژنوتیپهای نخود به سطوح کمآبیاری در مراحل مختلف رشد با استفاده از شاخصهای تحمل تنش
نویسندگان
1 مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان آذربایجان غربی
2 مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان آذربایجان غربی
3 دانشگاه آزاد اسلامی واحد خوی
4 دانشگاه آزاد اسلامی واحد خوی
5 مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان آذربایجان غربی
doi
10.22067/ijpr.v1391i1.21035چکیده
بهمنظور بررسی اثر تنش خشکی در مراحل مختلف رشد ژنوتیپهای نخود، تعیین بهترین شاخص تحمل به تنش خشکی و ژنوتیپ متحمل، آزمایشی در سال زراعی 1387 در ایستگاه تحقیقات کشاورزی ساعتلو ارومیه اجرا گردید. آزمایش به صورت کرتهای خُردشده در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با چهار تکرار انجام شد که فاکتور اصلی، سطوح آبیاری شامل تنش خشکی با قطع آبیاری در مراحل 6-5 برگی، گلدهی و غلافبندی و آبیاری معمول و هفت ژنوتیپ نخود بهعنوان فاکتور فرعی شامل قزوین، بیونیچ، FLIP97-111C، FLIP98-134C، FLIP98-143C، FLIP99-1C و ILC3279 در نظر گرفته شد. تنش خشکی اثر معنیداری بر تعداد غلاف دانهدار، تعداد دانه در غلاف، وزن دانة تکبوته، عملکرد دانه و مادة خشک کل داشت. بین ژنوتیپها از نظر تمام صفات مورد بررسی، اختلاف آماری معنیداری مشاهده شد. شاخصهای HAR، GMP، MP و STI نشان دادند که نخود در مرحلة 6-5 برگی حداکثر تحمل را به خشکی داشت و لاینهای FLIP99-1C و FLIP98-143C متحملترین ژنوتیپها در شرایط تنش خشکی بودند. همبستگی بین شاخصها با عملکرد دانه نشان داد که MP، GMP، HAR و STI، مناسبترین شاخص برای غربال ژنوتیپها میباشند. بر اساس دو مؤلفة اصلی اول، رقم قزوین تحت تنش خشکی در مرحله 6-5 برگی، در ناحیه مطلوب بایپلات قرار گرفت. صفت تعداد دانه در غلاف، بهعنوان مهمترین جزء در تعیین عملکرد دانه، تحت تنش خشکی در مرحله 6-5 برگی بود.