مقاله مروری: مروری بر ارزیابی بهبود اثر تنش خشکی روی گیاه مادری بر جوانه زنی و بنیه بذر سویا با تیمار به وسیله ریزجانداران مفید خاکزی

نویسندگان

1 استاد پژوهش؛ سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاور زی؛ مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر؛ کرج؛ ایران

2 عضو هیأت علمی موسسه تحقیقات ثبت و گواهی بذر و نهال

3 دانشیار پژوهش؛ سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی؛ مؤسسه تحقیقات خاک و آب؛ کرج؛ ایران

doi
چکیده

بروز تنش­های محیطی در مدت تشکیل بذر روی گیاه مادری اثر قابل ملاحظه­ای بر جوانه­زنی و بنیه دارد. از سوی دیگر، ریزجانداران مفید خاکزی مانند باکتری­های تحریک کننده رشد و قارچ­های میکوریز از قابلیت بالقوه تولید مواد بهبود دهنده جوانه­زنی و بنیه بذر برخوردارند و تیمار بذر با آنها یکی از روش­های محتمل برای بهبود و احیای کیفیت بذر محسوب می­شود. براین اساس، تحقیقاتی با تولید بذر ارقام و ژنوتیپ­های مختلف سویا تحت تأثیر تنش خشکی به­صورت آبیاری پس از50 ، 100و 150میلی­متر تبخیر از تشتک تبخیر کلاسA تولید شدند و تیمار بذر با باکتری­های تحریک کننده رشد برادی­رایزوبیوم جاپونیکوم، ازتوباکتر کروکوکوم، آزوسپیریلوم برازیلنس، آزوسپیریلوم لیپوفروم و سودوموناس فلورسنس و قارچ­ میکوریز گلوموس موسه اجرا گردید. مرور نتایج این تحقیقات مشخص ساخت، با بروز تنش خشکی در تمامی ارقام و ژنوتیپ­های مورد بررسی سویا، درصد گیاهچه­های عادی و طول و وزن خشک گیاهچه کاهش و متوسط زمان جوانه­زنی افزایش یافتند، ولی ارقام و ژنوتیپ­ها از لحاظ این صفات تفاوت داشتند و ارقام ویلیامز، لینفورد و زالتازالها از تحمل بیشتری برخوردار بودند. همچنیناز میان ریزجانداران مفید خاکزی مورد بررسی، تیمار بذر با باکتری برادی­رایزوبیوم جاپونیکوم از قابلیت بیشتری برای بهبود و احیای جوانه­زنی و بنیه بذر ارقام و ژنوتیپ­های مورد بررسی سویا برخوردار بود.