رقابت آمریکا و چین در منطقه خاورمیانه (2020-2010)
نویسندگان
1 فارغ التحصیل روابط بینالملل، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران
2 روابط بین الملل- دانشکده حقوق و علوم سیاسی- دانشگاه علامه طباطبایی- تهران- ایران
doi
10.22124/wp.2023.24564.3195چکیده
منطقه خاورمیانه همواره صحنه کشمکش قدرتهای بزرگ بوده است. این درگیری به واسطه اهمیت این منطقه از منظر تامین انرژی و معادلات ژتوپولیتیک برای این قدرتها مورد توجه قرار گرفته است. با عبور از جنگ سرد و فرارسیدن عصر دیجیتال عرصههای رقابت قدرتهای بزرگ نیز دچار دگردیسی گردید با این وجود رقابت میان قدرتهای بزرگ و به خصوص آمریکا و چین در این منطقه علیرغم اهمیت بسیار بالای آن کمتر مورد توجه قرار گرفته است. برای مشخص نمودن وضعیت این رقابت ناگزیر بودیم تا با روند پژوهی تحولات منطقه در طول مدت زمان 2010 الی 2022 به ابعاد گوناگون این رقابت احاطه پیدا کنیم. در اینجا آنچه سوال اصلی مقاله ما را شکل میدهد آن است که رقابت آمریکا و چین در منطقه خاورمیانه در چه ابعادی پیگیری شده است؟ فرضیه این پژوهش نیز اینگونه است که رقابت این دو قدرت در عرصه منطقه خاورمیانه محدود به یک بعد نبود و به همین جهت برای دستیابی به یک دید جامعتر در این مقاله به سه بعد اساسی این رقابت یعنی رقابت سیاسی دیپلماتیک، اقتصادی و نظامی امنیتی پرداختیم. یافتههای ما نشان دهنده گسترش زمینههای رقابت در هر سه بخش بود. رقابت در ابعاد اقتصادی برای چین و رقابت در عرصه های نظامی و امنیتی برای ایالات متحده از اهمیت بیشتری برخوردار بودند. در این پژوهش از روش توصیفی تحلیلی با تکیه بر دادههای اسنادی-کتابخانهای استفاده شده است.