رابطه اعتقادات دینی و گفتمان در شکل‌گیری هویت اجتماعی دانشجویان

نویسندگان

1 دانشیار گروه زبان شناسی، واحد آبادان، دانشگاه آزاد اسلامی، آبادان، ایران

2 دانشجوی دکتری، گروه زبان شناسی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران

doi
10.22034/ksiu.2025.101.79
چکیده

هدف: زبان ابزاری برای تبادل اطلاعات و انعکاس واقعیتهاست و در شکل‌گیری اعتقادات و نظام فکری افراد نقش مؤثری ایفا می‌کند. هدف از پژوهش حاضر، کنکاش پیرامون چگونگی بهره‌گیری از امکانات و قابلیتهای زبانی و دستوری و رمزگشایی از تأثیرات آنها در تبیین روابط قدرت و هویت درون‌گروهی و برون‌گروهی گویشوران فارسی زبان بود. روش: تحقیق حاضر از نوع همبستگی است و برای تجزیه و تحلیل نمونه‌های گفتاری جامعۀ آماری، از روش همبستگی پیرسون و رگرسیون چندمتغیّری استفاده شد. جامعۀ آماری پژوهش، شامل 150 دانشجوی دختر و پسر فعال در انجمنهای فرهنگی و سیاسی در مقطع کارشناسی و کارشناسی ارشد از دانشگاه آزاد اسلامی آبادان است. یافته‌ها: در تحلیل داده‌ها، با بررسی میزان همبستگی ساختار زبانی و عقیدتی و ساخت هویتی و فکری افراد مشخص شد که زبان نه تنها به عنوان ابزاری برای ایجاد و حفظ هویت و اعتقادات، بلکه برای کسب قدرت سیاسی و اجتماعی در بین گروه‌های جامعه نقش کلیدی ایفا می‌کند. نتیجه‌گیری: نتایج پژوهش نشان داد که گفتمان اجتماعی در محیط دانشگاه، در شکل‌گیری هویت جوانان همسو با فرهنگ کلان آن جامعه و زبان خاص آن در ارتباط است. آموزش گفتمان مناسب، امری اجتماعی و فرهنگی است و فراگیری آن توسط جوانان، منجر به فرهنگ پذیری آنان می‌شود. این امر در انتقال ارزشهای مشترک هویتی جوانان به صورت رسمی و غیر رسمی نقش عمده‌ای دارد.