شناسایی و بررسی پتانسیل آللوپاتیک آلکالوئیدهای تاتوره (Datura stramonium) بر ویژگیهای جوانهزنی ارقام ذرت
نویسندگان
1 دانشیار گروه زراعت و اصلاح نباتات دانشکده کشاورزی دانشگاه شهید باهنر کرمان
2 کارشناسی ارشد زراعت دانشگاه شهید باهنر کرمان
3 دانشیار گروه زراعت و اصلاح نباتات دانشکده کشاورزی دانشگاه شهید باهنر کرمان
doi
چکیده
به منظور شناسایی آلکالوئیدهای موجود در علف هرز تاتوره، عصاره شاخساره آن تهیه و با استفاده از روش گاز کروماتوگرافی تجزیه شد. سه آلکالوئید تروپینون، تروپین و آتروپین که دارای پتانسیل آللوپاتیکی می باشند، شناسایی و استخراج گردید. پتانسیل آللوپاتیک آلکالوئیدهای مذکور بر جوانه زنی و رشد گیاهچه شش رقم ذرت شامل سینگل کراسهای301، 404، 500، 647، 700 و 704 به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که اثر متقابل آلکالوئید×غلظت×رقم بر درصد و سرعت جوانه زنی معنی دار بود. بیشترین پتانیسل بازدارندگی مربوط به تروپینون و کمترین آن مربوط به تروپین بود. با افزایش غلظت آلکالوئیدها اثر بازدارندگی نیز افزایش یافت. ویژگی های وزن خشک ریشه چه و ساقه چه تمامی ارقام ذرت نیز تحت تأثیر پتانسیل بازدارندگی تروپینون و آتروپین قرار گرفتند. هر دو صفت مذکور در همه ارقام در معرض تروپین افزایش یافتند. نتایج کلی بیانگر این است که در عصاره ی بقایای علف هرز تاتوره سه آلکالوئید با اثرهای متفاوت تحریککننده و بازدارنده وجود دارد، و همچنین غلظت های مختلف هر آلکالوئید نیز از پتانسیل آللوپاتیکی متفاوتی برخوردار است که می توانند رشد گیاه زراعی را تحت تأثیر خود قرار دهند. یافتن مکانیسم های اثر بازدارندگی این ترکیبها بر گیاهان دیگر ممکن است برای یافتن ترکیباتی که بتوانند به عنوان علفکش مورد استفاده قرار گیرند، مفید واقع شوند.