برسازی فرآیند تصمیم گیری سیاست خارجی بریتانیا

نویسندگان

1 گروه مطالعات منطقه ای. دانشکده پیامبر اعظم(ص). دانشگاه جامع امام حسین(ع)

2 مدیر گروه مرکز مطالعات راهبردی دانشگاه جامع امام حسین(ع)

3 گروه مدیریت بحران. دانشکده فرهنگی و اجتماعی. دانشگاه جامع امام حسین(ع)

doi
10.22124/wp.2022.22783.3060
چکیده

بریتانیا سال‌ها پس از فروپاشی امپراطوری­ اش، همچنان از قدرت­ های تأثیرگذار در سیاست و روابط بین­ الملل و از اعضای مهم در نظم بین­المللی معاصر است. با نظر به سوابق طولانی روابط ایران و انگلیس و نفوذ همیشه جاری این کشور در ایران، و  برای تأثیرگذاری بر سیاست و روابط بریتانیا با دیگر کشورها و سازمان‌ها به جهت تأمین منافع ملی جمهوری اسلامی ایران، باید نظام تصمیم­ گیری این کشور را به خوبی مورد مطالعه و شناخت قرار دهیم تا بتوانیم به الگوی کاملی از مناسبات این نظام تصمیمی دست یابیم. نویسندگان با روش توصیفی تحلیلی و بر مبنای گردآوری کتابخانه‌ای، در پاسخ به این سوال که تصمیم‌گیری در سیاست خارجی بریتانیا ذیل چه ساختار و طی چه فرآیندی شکل می‌گیرد؛ به تبیین عوامل، فرآیند و لایه ­های رسمی و غیر رسمی تصمیم‌سازی و تصمیم‌گیری این واحد سیاسی اقدام نموده و آن‌را تحت یک مدل به تصویر کشیده‌اند. سیاست خارجی بریتانیا، فاقد مواد قانونی مکتوب، پرستیژمحور، محرمانه، عملگرایانه و نخبه‌گراست و بدین وسیله  سیستم سیاسی، دست تصمیم‌گیران را باز گذاشته است تا از کنترل و فشار داخلی معاف بوده و منافع کشور (و در ابتدا منافع نخبه‌ها؛ حتی اگر غیر اخلاقی و یا در تضاد با قوانین بین‌المللی باشد) را تأمین نماید. سیاست خارجی دولت بریتانیا و تصمیم­ گیری نهایی، در کابینه با محوریت شخص نخست وزیر و با کارگزاری وزارت ­امور­خارجه این کشور شکل گرفته و تکمیل می­شود. نهادهای رسمی همچون سلطنت و سازمان‌های دولتی و امنیتی و نیز عوامل غیررسمی مثل گروه‌های فشار و رسانه‌ها به سهم خود بر تصمیم‌گیری مؤثرند

کلیدواژه‌ها