فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

حکمروایی آموزش عالی به قدرت رسمی و غیر‌رسمی ناشی از قوانین، سیاست‌ها و قواعدی گفته می‌شود که مسئولیت‌های بازیگران مختلف را تعیین می‌کند. هدف این مطالعه ارائه الگوی حکمروایی خوب در مؤسسه‌های آموزش عالی ایران بود و با رویکرد کیفی و روش (نظریه) برخاسته از داده (جی‌تی‌ام کلاسیک اشتراوس و کوربین) انجام شد. داده‌ها از طریق مصاحبه نیمه‌ساخت‌یافته با ۲۰ نفر از اطلاع‌رسانان کلیدی که در زمینه پدیده مورد مطالعه دانش و تجربه زیسته داشتند، گردآوری و بر اساس پارادایم کد‌گذاری اشتراوس و کوربین، طی سه مرحله کد‌گذاری باز، محوری و انتخابی دسته‌بندی و روابط میان مقوله‌ها با رویکرد مقایسه‌ای مداوم با تمرکز بر موجبات علّی، زمینه‌ای، شرایط مداخله‌گر و راهبردهای کنش و کنش متقابل بررسی و تعیین شد. یافته‌ها نشان داد که ۲۵۹ سازه مفهومی (کد)، دسته ­بندی شده در ۵۲ مقوله و ۱۷ مقوله خوشه‌ای، بر پدیده کانونی تأثیر می‌گذارند. در میان عوامل علّی ابعاد استقلال دانشگاهی، اقتصاد آموزش عالی و تمرکززدایی و توزیع قدرت در شکل‌گیری حکمروایی خوب تأثیر بیشتری دارند. در میان عوامل بافتی یا زمینه‌ای عوامل ساختاری بیش از سایر عوامل، راهبردها و عوامل علّی را تحت تأثیر قرار می‌دهند و تأثیر منفی مؤلفه مدیریت غیر آکادمیک بیش از سایر عوامل است. تحقق راهبردها و استقرار حکمروایی خوب نتایج یا پیامدهای مطلوبی در پی دارد که خود ممکن است در شرایط متفاوت عامل علّی برای پدیده نوظهور دیگر باشد. پژوهش‌های آینده می‌تواند بر طراحی مدل منطقی با سنجه‌های قابل‌ اندازه‌گیری بر اساس این مدل بپردازد تا بر مبنای آن وضعیت حکمروایی آموزش عالی سنجیده و مقایسه شود. همچنین آزمون این مدل با استفاده از روش‌های کمّی می‌تواند اعتبار و تعمیم‌پذیری یافته‌های پژوهش را افزایش دهد.