پیامدهای ژئواکونومیک پیوند میانمنطقهای حوزه عربی خلیج فارس و آسیای مرکزی در حوزه زیرساختهای راهبردی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری روابط بین الملل دانشگاه گیلان
2 دانشیار گروه علوم سیاسی دانشگاه گیلان
doi
10.22124/wp.2022.20695.2919چکیده
کشورهای عربی حوزه خلیج فارس از دهه دوم قرن بیست و یکم فرایند مشارکت در توسعه زیرساختهای راهبردی آسیای مرکزی را آغاز کردهاند. این مشارکت در حوزه توسعه زیرساختهای تولید و انتقال انرژی و تقویت بسترهای لجستیک و ترانزیت صورت گرفته است. با این حال به دلیل عدم پیوستگی و پایداری در مشارکت و عدم انسجام در رویکردهای همگرایانه درونی (با کشورهای عربی) و بیرونی (با دیگر بازیگران بینالمللی فعال)، چگونگی تاثیرگذاری این روند تاکنون مشخص نبوده است. مقاله حاضر در پی پاسخ به این سوال است که مشارکت کشورهای عربی حوزه خلیج فارس با منطقه آسیای مرکزی در حوزه زیرساختهای راهبردی چگونه میتواند بر جایگاه ژئواکونومیک ایران به عنوان یک پل میانمنطقهای بین حوزه عربی خلیج فارس و آسیای مرکزی تاثیرگذار باشد؟ در پاسخ فرضیهای این مقاله بر این امر استوار است که این تاثیرگذاری به میزان قابل توجهی بر دینامیسمهای منطقهای خاورمیانه وابسته است. در صورتی که این پویاییها به سمت تخاصم بیشتر ایران و کشورهای عربی حرکت کند، شاهد تضعیف جایگاه ژئواکونومیک ایران خواهیم بود و در وضعیتی که این مناسبات به سوی بهبود و ترمیم هدایت شود، میتوان از قبل توسعه پیوند میانمنطقهای حوزه عربی خلیج فارس و آسیای مرکزی، ارتقاء جایگاه جمهوری اسلامی ایران به عنوان یک کشور پل را در این فرایند، انتظار داشت. پژوهش حاضر با اتکاء به استراتژی قیاسی با بهرهگیری از چارچوب تئوریک میانمنطقهگرایی و با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی، مبتنی بر تحلیل سناریوها و متغیرهای تاثیرگذار، در پی اثبات فرضیه فوقالذکر است.