نمود نامطلوب از خود در اینستاگرام. بیاعتباری یا جستجوی اعتبار؟
نویسندگان
1 استادیارگروه علوم ارتباطات اجتماعی، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران
doi
10.22054/nms.2023.70132.1463چکیده
کاربران اینستاگرام آگاه هستند که با نشر عکس و نوشته همراه آن به شکلگیری تصویری از خود کمک میکنند. مطابق آنچه تحقیقات مختلف در بستر فرهنگی جامعه ایرانی نشان داده است، قاطبه کاربران آنچنان که گافمن معتقد است تمایل به ارائه نمودی ایدهآل و مطلوب از خود دارند. هدف این پژوهش فهم عملکرد کاربرانی است که بازنمایی خود را با تصاویری از عدم کفایت، اشتباهات یا نقصهای شخصیتی یا ظاهری همراه میکنند که دیدگاه گافمن را به چالش میکشد. در این تحقیق که به روش کیفی مردمنگاری مجازی انجام شد 21 نفر بصورت هدفمند و گلوله برفی انتخاب شدند. تحلیل موضوعی مصاحبهها نشان داد این بخش از کاربران نمود نامطلوب از خود را نوعی مقاومت در برابر هنجارهای درون و برون اینستاگرامی تلقی میکنند. آنها با این مقاومت و نمایش ابعاد غیرایدهآل، قصد ارائه «تصویر واقعی» از خود دارند که در فرهنگ ایرانی صادقانه و ارزشمند است و به کسب اعتبار میانجامد. این مقاومت و ارائه تصویر دلخواه که منطبق با هنجارهای حاکم بر اینستاگرام نیست و سرچشمه اش در تصویر ذهنی از ابزار و مخاطب است نوعی تصاحب و اهلی سازی ابزار است: کاربر با توجه به معنای ذهنی که در بستر فرهنگ ایرانی به ابزار و مخاطب داده و با توجه به نیازهایش تکنولوژی را در خدمت هدفی که بدان تمایل داشته بکار گرفته است.