بررسی روند تغییرات خصوصیات بیوفیزیکی سطح ناشی از فعالیت معدن مس سونگون با تلفیق قابلیت‏ های سنجش از دور انعکاسی و حرارتی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری گروه سنجش از دور و GIS، دانشگاه تهران

2 دانشجوی دکتری گروه سنجش از دور و GIS، دانشگاه تهران

3 استادیار گروه سنجش از دور و GIS، دانشگاه تهران

doi
10.22059/jphgr.2019.259408.1007229
چکیده

تغییر خصوصیات بیوفیزیکی سطح زمین یکی از مهم‏ترین اثرهای منفی فعالیت‏های انسانی است. هدف از پژوهش حاضر تلفیق قابلیت‏های سنجش از دور انعکاسی و حرارتی برای بررسی و پایش روند تغییرات خصوصیات بیوفیزیکی سطح منطقة معدن مس سونگون ناشی از فعالیت‏های معدنی طی سه دهة گذشته است. بدین‏منظور، از مجموعة داده‏های انعکاسی و حرارتی تصاویر ماهواره‏ای، ایستگاه‏های هواشناسی، و بازدید زمینی استفاده شده است. در این پژوهش، برای طبقه‏بندی کاربری اراضی از الگوریتم طبقه‏بندی بیشترین شباهت، محاسبة دمای سطح از الگوریتم تک‏کاناله و مدل‏سازی خصوصیات بیوفیزیکی روشنایی، سبزینگی، و رطوبت سطح بازة زمانی ۱۳۶۸-1396 به‏ترتیب از پارامترهای آلبیدو، NDVI، و NDWI استفاده شد. نتایج نشان می‏دهد که بر اثر گسترش و توسعة فعالیت‏های معدنی مساحت جنگل‏ها از 94/995 هکتار به 27/594 هکتار کاهش یافته است. طی بازة زمانی ۱۳۶۸-1396 مقدار میانگین پارامترهای آلبیدو، NDVI، و NDWI به‏ترتیب 1/0 افزایش، 08/0 کاهش، و 12/0 افزایش یافته است. همچنین، تغییر کاربری جنگل به معدن به‏صورت میانگین سبب افزایش 8/5 درجة کلوین دمای سطح شده است. نتایج پژوهش حاکی از کارایی بسیار بالای تلفیق قابلیت‏های سنجش از دور انعکاسی و حرارتی برای پایش و مدیریت پدیده‏های مختلف انسانی، محیطی، و طبیعی است.