تحلیل روند‌های جمهوری اسلامی ایران بر پایه آینده پژوهی

نویسندگان

1 دکتری رشته علوم سیاسی گرایش مسائل ایران، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران.

2 استاد یار و عضو هیئت علمی، گروه الهیات و علوم سیاسی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران.

3 استادیار و عضو هئیت علمی، گروه علوم سیاسی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران

doi
10.22124/wp.2021.18573.2720
چکیده

جمهوری اسلامی ایران از چهار دهه پیش تاکنون، به دلیل مداخله­جویی قدرت­های فرا­منطقه‌ای، منطقه­ای و همچنین مشکلات تاریخی داخلی اجتماعی، اقتصادی و سیاسی، درگیر مسائلی بوده است که در بستر روندهای تاریخی اجتماعی و چالش های ناشی از روندهای برآمدن قدرت های سلطه گر و مداخله گر غربی قابل درک است.  هدف این پژوهش، تبیین و ترسیم سناریوهای مختلف برای آینده روند­های اجتماعی، اقتصادی و سیاسی جمهوری اسلامی ایران است. مقاله پیش­رو درصدد است تا بر اساس روش توصیفی تحلیلی، با تأکید بر رویکرد آینده­پژوهی و با استفاده از جمع­آوری و تجزیه و تحلیل اطلاعات به این پرسش پاسخ دهد که چه آینده­ای را می­توان برای روند­های اجتماعی، اقتصادی و سیاسی جمهوری اسلامی ایران ترسیم کرد؟ بدین ترتیب پس از بررسی مسائل و روندهای اجتماعی، اقتصادی و سیاسی و با استفاده از سه دسته سناریو (کوتاه­مدت، میان­مدت و بلندمدت)، تعداد یازده سناریو تنظیم گردید که هر یک از این سناریوها از زوایایی به روندها اشاره می­نماید که در چشم‌انداز کوتاه­مدت، امکان تحقق سناریوهای "ادامه وضعیت  باثبات و اقتدار کنونی"، "تقلای قدرت های استکباری برای اجماع جهانی علیه ایران" محتمل­تر بوده و در چشم انداز میان مدت و بلند مدت نیز ناکامی سناریوهای طراحی شده بر علیه جمهوری اسلامی ایران تبیین شده است.