کنترل موثر شب‌پره مینوز گوجه‌فرنگی Tuta absoluta در کاربرد توام حشره‌کش تیوسیکلام و باکتری Bacillus thuringiensis

نویسندگان

1 گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران

2 گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران

3 گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران

doi
10.22059/jbioc.2023.355819.320
چکیده

شب‌پره مینوز گوجه‌فرنگی Tuta absoluta (Meyrick) (Lep.: Gelechiidae) یکی از آفات مهم و مخرب گوجه‌فرنگی در مزارع و گلخانه‌ها است. کاربرد هم‌زمان آفت‌کش­های بیولوژیک و شیمیایی، با هدف کاهش مصرف و غلظت سموم شیمیایی، و به منظور جلوگیری از آلودگی محیط زیست و مقاومت حشرات مورد توجه است. لذا این پژوهش به منظور بررسی اثر غلظت‌های مختلف حشره‌کش تیوسیکلام (اویسکت®SP50%)  و حشره‌کش زیستی پروبلت® حاوی باکتری Bacillus thuringiensis supsp. kurstaki، بر میزان تلفات لاروهای سنین اول و چهارم شب‌‌‌‌پره مینوز گوجه‌‌‌‌فرنگی با هدف دستیابی به کارآترین ترکیب حشره‌کش صورت گرفت. به این منظور، آزمایش‌هایی با نصف، یک و دو برابر غلظت توصیه شده مزرعه‌ای حشره‌کش‌ها و اختلاط آن‌ها در طی زمان‌‌‌‌های 48 و 72 ساعت انجام شد. نتایج نشان داد که با افزایش غلظت و زمان کاربرد دو حشره‌کش، میزان تلفات لاروهای سنین اول و چهارم شب‌‌‌‌پره مینوز افزایش یافت. کم‌ترین مقدار LC50 برای لاروهای سن اول و چهارم مینوز به ترتیب 13/15 و 80/32 پی-پی‌ام پس از 72 ساعت از کاربرد باکتری و تیوسیکلام تعیین شد. تلفات ناشی از اثر غلظت توصیه شده حشره‌کش‌ها روی لارو سن اول مینوز، 07/66 و 41/66 درصد به ترتیب برای تیوسیکلام و باکتری، در نصف غلظت توصیه شده آن‌ها (500 پی‌پی‌ام)، پس از 48 ساعت بود. این مقادیر برای ترکیب تیوسیکلام + باکتری، برای لاروهای سن اول و چهارم مینوز، به ترتیب برابر با 25/98 و 25/99 درصد، در غلظت توصیه شده آن‌ها (1000 پی‌پی‌ام)، پس از 72 ساعت به دست آمد.