اثر قارچ بیمارگر Beauveria bassiana روی پروانه مینوز گوجه‌فرنگیTuta absoluta (Lep.: Gelechiidae)

نویسندگان

1 گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران

2 گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران

doi
10.22059/jbioc.2023.366056.324
چکیده

شب­پره مینوز گوجه­فرنگی (Lep.: Gelechiidae)(Meyrick) Tuta absoluta یکی از آفات مهم گوجه‌فرنگی است که خسارات سنگینی در کشت­های گلخانه­ای و مزرعه ا­ی گوجه­فرنگی وارد می­کند. در راستای توسعه کنترل بیولوژیک این آفت، در تحقیق حاضر تاثیر قارچ بیمارگر (Hypocreales :Cordycipitaceae) Beauveria bassiana (Bals.) Vuil بر مراحل مختلف زندگی شب­پره مینوز گوجه­فرنگی در شرایط آزمایشگاهی مورد مطالعه قرار گرفت. در بررسی اثر قارچ بر طول دوره زیستی و درصد مرگ­ومیر مراحل مختلف زندگی شب­پره مینوزگوجه­فرنگی آزمایشات در 10 تیمار (شاهد و غلظت­های مختلف از کنیدی قارچ) در سه تکرار انجام شد. نتایج نشان داد که مرحله تخم و سپس شفیره نسبت به مراحل لاروی به قارچ حساس­تر هستند و در مراحل مختلف لاروی، لاروهای سنین پایین نسبت به سایر مراحل لاروی به کاربرد قارچ حساس­تر هستند. به طوری که غلظت 50 درصد کشنده قارچ برای مراحل مختلف تخم، لارو جوان، لارو مسن و شفیره به ترتیب 104×6، 106×16/1، 108×53/2 و 105×39/3 اندازه گیری شد. همچنین طول دوره لاروی و شفیرگی شب­پره مینوز گوجه­فرنگی تحت تاثیر کاربرد قارچ قرار گرفت و با افزایش میزان غلظت قارچ، طول دوره لاروی از 31/51 به 12/44 روز و طول دوره شفیرگی از 64/6 به 33/5 روز کاهش یافت. نتایج به دست آمده در بررسی اثر قارچ بر میزان مرگ و میر مراحل مختلف زندگی مینوز نشان داد که با افزایش غلظت قارچ میزان مرگ­ومیر تمام مراحل مختلف آفت افزایش یافت به طوری که در غلظت 1010 کنیدی قارچ میزان مرگ و میر مراحل مختلف تخم، لارو جوان، لارو مسن و شفیره به ترتیب به 65/89، 46/88، 71/60 و 90 درصد رسید. همچنین مشخص شد با افزایش غلظت قارچ در سنین مختلف لاروی با افزایش زمان، نرخ زنده­مانی کاهش و میزان زنده­مانی با افزایش سن لاروی افزایش یافته است.