تأثیر شبکههای اجتماعی مجازی بر روابط خانوادگی با تأکید بر انجام فعالیتهای فراغت جمعی خانوادگی
نویسندگان
1 استادیار، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات اجتماعی، تهران، ایران
2 استادیار، سازمان مطالعه و تدوین کتب دانشگاهی در علوم اسلامی و انسانی، تهران، ایران.
3 استادیار، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات اجتماعی، تهران، ایران
4 دانشیار، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
5 استادیار، دانشگاه بینالمللی قزوین، قزوین، ایران
6 استادیار، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات اجتماعی، تهران، ایران
doi
10.22054/nms.2024.72580.1538چکیده
تحولات اجتماعی ازجمله ظهور شبکههای اجتماعی مجازی در سالهای اخیر باعث ایجاد تغییراتی در نحوه گذران اوقات فراغت شده است. در این مقاله تلاش شده است تا ضمن ارائه تصویری از نحوه انجام فعالیتهای فراغتی مشترک در خانواده، تأثیر شبکههای اجتماعی مجازی بر آن موردبررسی قرار گیرد. روش پژوهش پیمایش و جامعه آماری شامل افراد بالای 15 سال شهر تهران است. حجم نمونه برابر با 600 نفر است که از طریق فرمول کوکران محاسبه شده است. روش نمونهگیری، خوشهای چندمرحلهای است و نمونهها با روش نمونهگیری تصادفی مطبق انتخاب شدهاند. یافتههای بهدستآمده نشان میدهد که خانواده همچنان محوریت اصلی در انجام فعالیتهای فراغتی مشترک را دارا است. د جایگاه اقوام و خویشان ناچیز است و جایگاه دوستان ارتقا یافته است. مدت استفاده و میزان استفاده از شبکههای اجتماعی مجازی بر رفتن به سفرهای زیارتی و رفتن به سفرهای سیاحتی تفریحی با اعضای خانواده تأثیر کاهنده دارد ولی حضور با هویت واقعی و میزان فعال بودن در شبکههای اجتماعی باعث تقویت فعالیتهای مشترک فراغتی با اعضای خانواده شده است. نتایج نشان داد که شبکههای اجتماعی مجازی تأثیری دوسویه بر انجام فعالیتهای فراغتی مشترک دارد. تغییرات این حوزه نشان میدهد که بندهای خویشاوندی در جامعه در حال گسست بوده و روابط بین فردی در جامعه در حال تجربه تحولاتی جدیدی است که در آن روابط بین فردی غیرانتخابی در حال حرکت به سمت روابط بین فردی انتخابی است که اساس آن را نه نسبتهای خونی بلکه علایق مشترک شکل میدهد.