خوانش رمان نوجوانِ این وبلاگ واگذار میشود بر اساس اصول نقد لاکانی
نویسندگان
1 دانشیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه پیام نور، تهران، ایران
doi
10.22099/jcls.2021.37231.1794چکیده
خوانش رمان نوجوانِ این وبلاگ واگذار میشود بر اساس اصول نقد لاکانی ایوب مرادی* چکیدهرویکرد لاکانی در نقد ادبی معاصر شاخهای از نقد روانشناسانه است که تلاش میکند روند شکلگیری سوبژکتیویته در فرد را مطابق با الگوی ژاک لاکان، روانشناس مشهور فرانسوی بررسی کند. لاکان فرایند فردیت را عبور سوژه از ساحت خیالی به ساحت نمادین میداند. در ساحت خیالی، فرد خردسال میان خود و دیگری و ذهن و عین تفاوتی قائل نیست و در اتحادی وهمی با جسم مادر به سر میبرد. پس از گذار از دورهی ادیپی، اتحاد خیالی کودک و مادر با ورود پدر از هم میگسلد و کودک وارد ساحت نمادین میشود. ساحت نمادین، فضای حاکمیت قانون پدر است. کودک با فراگیری زبان و درونیکردن بسیاری از قوانین اجتماعی، شرایط زیست در این ساحت را کسب میکند؛ اما هیچگاه نمیتواند از هجوم یادمانهای شیرین اتحاد دوران خیالی در امان بماند. این پژوهش در پی آن است تا با روش تحلیل محتوا و بهکارگیری اصول نقد لاکانی، فرایند فردیت را در شخصیت «زال» قهرمان رمان این وبلاگ واگذار میشود بررسی نماید. زال در خردسالی مادر را از دست میدهد و در ابتدای نوجوانی پدرش او را ترک میکند. این موضوع باعث میشود که حضور او در ساحت نمادین همواره از سوی رؤیاهای شیرین ساحت خیالی با تهدید مواجه شود. ازهمینرو برای بازیابی شیرینی آمیختگی با مادر در دوران خیالی، ابژههای دیگری را برای رهایی از حس فقدان، جانشین مادر میکند. نبود پدر نیز که در الگوی لاکان، حضورش لازمهی رسیدن به ثبات هویت در دوران نمادین است، باعث سرگردانی و تعلیق همیشگی او در میان دالّهای متعدد ساحت نمادین است.واژههای کلیدی: رمان این وبلاگ واگذار میشود، ساحت خیالی، ساحت نمادین، نقد لاکانی. * استادیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه پیام نور تهران ayoob.moradi@gmail.com (نویسندهی مسئول)تاریخ دریافت مقاله: 21/2/1399 تاریخ پذیرش مقاله: 14/1/1400