تأثیر نحوه «ادراک تهدید تحریم» در جمهوری اسلامی ایران بر نحوه مدیریت پرونده هستهای- تحریمها - مذاکرات
نویسندگان
1 استادیار گروه روابط بینالملل دانشگاه خوارزمی تهران
2 استادیار گروه علوم سیاسی دانشگاه یاسوج
doi
10.22084/rjir.2021.24803.3369چکیده
هدف: هدف پژوهش حاضر بررسی تأثیر «ادراک تهدید تحریم» در جمهوری اسلامی ایران بر نحوه مدیریت پرونده هسته ای - تحریم ها - مذاکرات می باشد.روششناسی پژوهش: در این پژوهش، بینش ها و متغیرهای گزینشی 1) مکتب کپنهاگ، 2) مکتب پاریس و 3) مطالعات اطلاعاتی به منظور فهم دقیق تر مفهوم «تحریم» بهکار گرفته می شود. بنابراین، متدولوژی این پژوهش نوعی گلچین گرایی (Eclecticism) از میان سه نظریه فوق است.یافتهها: نحوه ادراک تهدید تحریم بهصورت مستقیم بر نحوه مدیریت پرونده هسته ای - تحریم ها - مذاکرات تأثیرگذار است: چنانچه «تحریم» دارای ماهیت اقتصادی- سیاسی ادراک گردد، در مدیریت پرونده بر ابزارهای اقتصادی - سیاسی تأکید می گردد. چنین رویکردی در زمان دولت های یازدهم و دوازدهم دنبال گردید و ماحصل آن موافقتنامه برجام (JCPOA) بود که تلاش داشت پرونده را حلوفصل نماید و بهدلایلی نظیر نگرانی ایالات متحده از دستاوردهای نسبی جمهوری اسلامی ایران و محاسبات منفعت جویانه و غلط ترامپ زمین گیر شد. چنانچه ماهیتی اقتصادی - گفتمانی- اطلاعات محور - سیاسی برای «تحریم» ادراک گردد، علاوه بر احیای توافق با 1+5P (بهعنوان شرط لازم و نه کافی)، اقدامات مکمل پنج گانه ای دنبال میگردد، زیرا این گونه مفروض گرفته می شود که: الف) تا زمانیکه ایالات متحده تحریم را ابزار کارآمدی جهت تغییر رفتار و مهار جمهوری اسلامی ایران بداند از آن دست نخواهد کشید؛ ب) حل پرونده هسته ای- تحریم ها- مذاکرات به معنای حل پرونده های حقوق بشر- تحریم ها، منطقه ای- تحریم ها و رفتار جمهوری اسلامی- تحریم ها نخواهد بود.نتیجه گیری: «تحریم»ها دارای ماهیتی اقتصادی- گفتمانی- اطلاعات محور- سیاسی هستند و در نتیجه ماهیتی تلفیقی، پیچیده و چند بُعدی دارند.