معیار گزینش ژنوتیپهای گندم تحت تنش شوری در استان گلستان
نویسندگان
doi
چکیده
شوری یکی از مهمترین موانع کشاورزی در اراضی زراعی میباشد و حدود نیمی از اراضی کشاورزی در ایران با مشکل شوری مواجه هستند. گندم مهمترین محصول در تناوب اراضی شور استان گلستان میباشد. از آنجاییکه اصلاح این خاکها هزینه زیادی دارد، بنابراین دستیابی به ژنوتیپهای برتر تحت این شرایط ضروری به نظر میرسد. به این منظور 22 ژنوتیپ گندم که از آزمایشات مقدماتی انتخاب شده بودند با سه شاهد زاگرس، کویر و لاین امید بخش 4 در ایستگاه تحقیقات شوری آققلا (محیط شور) و ایستگاه تحقیقات گرگان (محیط غیرشور) در سـال زراعی 85-1384 بهصورت طرح لاتیس با سه تکرار مورد بررسی قرار گرفت. نتایج تجزیه ساده و مرکب دو محیط اختلاف معنیداری را بین ژنوتیپها نشان داد. همبستگی معنیداری بین شاخص برداشت و وزن هزار دانه با عملکرد در شرایط شور وجود داشت. در محیط غیرشور همبستگی بین عملکرد و شاخص برداشت معنیدار بود. واریانس ژنتیکی در محیط شور کمتر از محیط غیرشور بود در این صورت ژنوتیپهایی انتخاب میشوند که متوسط تولید بالایی در هر دو محیط دارند و در بین ژنوتیپهایی که در اولویت قرار گرفته بودند ژنوتیپ 26 پایداری عملکرد پایینی داشت و با توجه به عملکرد ژنوتیپها در هر دو محیط و پایداری ژنوتیپها در محیط شور و بیماریها ژنوتیپهای 62، 56، 44، 80، 23، 81، 78 و 7 انتخاب شدند.