نوآوری مدل کسبوکار پایدار در عصر دیجیتال مبتنی بر رویکرد قابلیتهای پویا
نویسندگان
1 استادیار، گروه مدیریت بازرگانی، دانشکده مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
2 دانشیار، گروه مدیریت فناوری اطلاعات، دانشکده مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
3 دانشجوی دکتری، گروه مدیریت بازرگانی، پردیس البرز دانشگاه تهران، تهران، ایران.
doi
10.22059/jibm.2021.323237.4116چکیده
هدف: امروزه علاوه بر جنبههای اقتصادی، پاسخدادن به چالشهای اجتماعی و زیستمحیطی به نگرانی و موضوع استراتژیک اصلی کسبوکارها تبدیل شده است. از طرف دیگر، در عصر دیجیتال، سبک زندگی مشتریان نیز تغییر یافته است و از این رو، کسبوکارها با این چالش مواجهند که چگونه میتوانند محصولات و خدمات خود را به شیوههای جدید دیجیتالی به نسل جدید مصرفکنندگان ارائه دهند. برای پاسخگویی به این دو چالش، کسبوکارها به قابلیتهای درونی خود اتکا میکنند. با توجه به آنچه بیان شد، هدف این پژوهش، ارائه مدلی است برای نوآوری مدل کسبوکار در راستای پایداری و تحولات عصر دیجیتال و مبتنی بر قابلیتهای پویا. روش: روش این پژوهش از نوع آمیخته (کیفی و کمّی) است؛ بهنحوی که در مرحله نخست از روش کیفی فراترکیب و تحلیل مضمون و در مرحله دوم پژوهش، از روش کمّی مدلسازی ساختاری ـ تفسیری استفاده شده است. یافتهها: مدل پیشنهادی این پژوهش مشتمل بر 3 رویکرد، 4 وجه، 16 بُعد و 37 مؤلفه است که بر اساس مدلسازی کمّی، 16 بُعد در چهار سطح اصلی قرار گرفته است و بهترتیب اولویت عبارتاند از: «رایانش پایدار»، «اجرای پایدار»، «دلبستگی پایدار» و «نتایج پایدار». نتیجهگیری: طبق نتایج این پژوهش مشخص شد که برای نوآوری مدل کسبوکار، علاوه بر طراحی آن بر اساس مؤلفههای پایداری اجتماعی و زیستمحیطی و فناوریهای دیجیتال، به وجه جدیدی تحت عنوان دلبستگی پایدار نیز میبایست توجه شود که بیانگر ضرورت همدلی و تعهد کسبوکارها با جامعه و محیط زیست است.